دریچه‌ای نو اما نیمه‌باز بررسی و نقد کتاب در سپهر سپهری

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسنده

دانشیار ادبیات فارسی پژوهشگاه علوم انسانی

چکیده

چکیده
شعر سهراب سپهری قابلیت فراوانی جهت نقد محتوایی با رویکردهای عرفانی و فلسفی دارد. از این رو سروش دباغ که از سویی دلبسته عرفان و فلسفه است و از سویی مفتون ذهن و زبان سپهری، تلاش می کند در این مجموعه فکر و اندیشه سپهری را پیرامون چند واژه و مفهوم کلیدی در دیوان او جستجو و بیان کند. کتاب «در سپهر سپهری » مجموعه ای شامل چند مقاله و سخنرانی و گفتگوست که در سال 1393در انتشار فرهنگ معاصر به چاپ رسیده است . از مهمترین موضوعاتی که نویسنده در این مجموعه به آن پرداخته است  معانی باد و باران در شعر سهراب سپهری، تاملاتی در مفهوم غم، مرگ، امر متعالی، هیچستان و  نیز معرفی عرفان مدرن و تمایز آن با عرفان کلاسیک و ارتباط اندیشه های سهراب با این عرفان است. در این مقاله تلاش شده است علاوه بر نقد شکلی و ساختاری این اثر، به نقد روش تحقیق و نیز  بررسی میزان موفقیت نویسنده در تبیین این مطالب بپردازیم. به نظر می رسد نویسنده موفق شده است دریچه هایی تازه‌ای در حوزه سپهری شناسی بگشاید. با این حال بسیاری از مباحث مطرح شده در حد طرح موضوع است و ابهامات فراوانی در آن به چشم می خورد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

In the Heaven of Sepehri, a New Window but Not half-open

نویسنده [English]

  • Zahra Parsapoor
چکیده [English]

Abstract
Sepehri’s poetry is potentially much suitable for philosophical and theosophical criticism. Soroosh Dabaghi, loving theosophy and philosophy on the one hand and praising Sepehri’s view and language, attempts in his book to study Sepehri’s thought about some key words. In the Heaven of Sepehri, a collection of articles, speeches, and interviews was published in 2014 by Farhanghe Mo’aser. In 2015 he published The Philosophy of Lajevardi on the same subject. In this collection he addresses such issues as meaning of wind and rain in Sepehri’s poems, contemplation on the meaning of sorrow, death, glorified act, land of nothingness, and introducing modern theosophy and its differences with that of classic and Sepehri’s connection to this kind of theosophy. In this article, besides having critical analysis on the form and structure of the book, we attempt to criticize its methodology and author’s success in explaining it. Due to the closeness of articles approach with his expertise, he is successful in opening up new horizon in Sepehri’s study. However, many of the subjects introduced by the author remains explained while it suffers from ambiguities.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Key words: philosophy
  • theosophy
  • Sohrab Sepehri
  • Modern theosophy
  • Glorified act
آشوری، داریوش. امامی، کریم. معصومی همدانی، حسین ( 1371) پیامی در راه.  تهران: کتابخانه طهوری

براهنی، رضا (1382) باغ تنهایی، یادنامه سهراب سپهری(مجموعه مقالات)به کوشش حمید سیاهپوش. تهران: مؤسسه انتشارات نگاه.ص 271-274

چوانگ دزو (1385) چوانگ دزو.ترجمه مریم کمالی، مسعود شیربچه. تهران: نشر میترا

دایره المعارف المعارف طهور، در::

دباغ، سروش (1393) در سپهر سپهری. تهران: نشر نگاه معاصر

زمانی، کریم (1386) میناگر عشق.تهران: نشر نی

سپهری، سهراب (1374) هشت کتاب. تهران: کتابخانه طهوری

شمیسا، سیروس (1373)نگاهی به سهراب سپهری. تهران: انتشارات مروارید

کریشنامورتی ، جیدو (1368) رهایی از دانستگی ،‌ترجمه مرسده لسانی ،تهران: نشر به نگار

لائوتزه(1382)تائوت چینگ. ترجمه فرشید قهرمانی. تهران: نشر سیاه مشق

ملکیان، مصطفی(1393)«تنهایی انسان مدرن». در:

ملکیان، مصطفی(1393)«گزارشی از رونمایی کتاب “در سپهر سپهری» »روزنامه اعتماد، 24سال 12، شماره 3010، تیر ماه، ص11: <http://www.magiran.com/npview.asp?ID=2988805>

مولوی،جلال الدین محمد (1373) مثنوی معنوی.تهران: موسسه انتشارات امیرکبیر

هال، جیمز (1380)فرهنگ نگاره ای نمادها در هنر شرق و غرب. ترجمه رقیه بهزادی. تهران فرهنگ معاصر