نقد رویکرد متعارف برنامه‏های درسی رشته علوم اقتصادی در کشور و طراحی دوره کارشناسی ارشد اقتصاد مقاومتی

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی مطالعات اقتصادی دانشگاه امام صادق

2 دانشجوی دکتری علوم اقتصادی، دانشگاه امام صادق(ع)،

چکیده

چکیده
ایجاد دوره رسمی آموزشی- پژوهشی کاربردی مبتنی بر روش­شناسی طراحی یک برنامه درسی کارآمد، از ملزومات تحقق عملی اقتصاد مقاومتی در مجامع علمی و دانشگاهی است. این مقاله درصدد است تا با نقد رویکرد متعارف برنامه‏ درسی رشته علوم اقتصادی در کشور، به بیان اصول و روش‏های برنامه‏ریزی درسی و طراحی یک برنامه درسی در مقطع کارشناسی ارشد اقتصاد مقاومتی بپردازد تا دو خلأ را پوشش دهد که عبارتند از: الف) ارائه فرآیند طراحی روشمند اهداف و محتوای آموزشی با رویکرد صحیح و نوین و مبتنی بر مقتضیات و نیازهای کشور؛ ب) نمونه پژوهی این فرآیند با طراحی برنامه آموزشی رسمی مقطع کارشناسی ارشد با عنوان: «اقتصاد مقاومتی». روش جمع‌آوری داده‏ها و اطلاعات در این پژوهش روش ترکیبی بوده و از مستندات کتابخانه‌ای و مصاحبه‌ استفاده شده است. در این مسیر از ابزار جمع‌آوری اطلاعات منابع رایانه‏ای از قبیل جستجوی پیشرفته اینترنتی منابع استفاده شده و از روش‏های ارجاع فرآیندی پژوهش همچون مصاحبه و طوفان مغزی نخبگان، جهت اعتبار بخشی پژوهش بهره­گیری شده است. بررسی نیازسنجی آموزشی، ارائه جدول «هدف-محتوا» و طراحی سرفصل­های دروس، از نتایج پژوهش مذکور است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Criticizing the conventional approach to economic curriculum in the country and designing the master degree program of Moqawama economy

نویسندگان [English]

  • Mostafa Samieenasab 1
  • Yaser Soleimani 2
چکیده [English]

Creating a applicable formal training course based on efficient curriculum methodology is a practical requirement to realize the Moqawama economy in scientific and academic communities. This article is discoursed by criticizing the conventional approach to economic curriculum in I.R.I, and then it is proceeded by defining the principles and the curriculum methods and designing a curriculum in master degree for Moqawama economy to cover two vacancies:
A: to provide a systematic design process of goals and educational contents with the right and new approaches based on the demands and needs of the country,
B: to show a case study of this process by designing official curriculum of master degree program with the title of »Moqawama Economy«.
Method of collecting datum and information is combined in this research and documents of libraries and interviews are used. In this research, collecting internet resources such as advanced searching of resources have been done and also referring research methods such as interview and brain storm genius are used for authority of research. training Needs assessment survey, table of "goal- content"  and designing the course topics, are the results of this study. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: economic curriculum
  • Moqawama economy
  • curriculum
  • goal- content

-         اختری، عباسعلی،(1392) ، اقتصاد مقاومتی، زمینه ها و راهکارها، تهران: انتشارات امیرکبیر.

-         آقازاده، محرم، واحدیان، محمود، (1377)، راهنمای عملی برنامه‌ریزی درسی، تهران: نوپردازان و پیوند.

-         پیغامی، عادل، سمیعی نسب، مصطفی، سلیمانی ، (1395)، جستارهایی در اقتصاد مقاومتی: مقاوم سازی اقتصادی در ادبیات متعارف، جلد دوم، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).

-         پیغامی، عادل، سمیعی نسب، مصطفی، سلیمانی، (1394)، جستارهایی در اقتصاد مقاومتی: مقاوم سازی اقتصادی در ادبیات متعارف، جلد اول، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).

-         پیغامی، عادل، سمیعی نسب، مصطفی، سلیمانی، (1395)، جستارهایی در اقتصاد مقاومتی: مدل مفهومی مقاومسازی اقتصادی مبتنی بر ادبیات متعارف در تطبیق با اندیشه مقام معظم رهبری، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).

-         پیغامی، عادل، سمیعی نسب، مصطفی، سلیمانی، یاسر، سید حسین‏زاده یزدی، سعید،(1394)، جستارهایی در اقتصاد مقاومتی : تحریم‏های اقتصادی ایران، مبانی، ابعاد و راهکارها، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).

-         پیغامی، عادل، سمیعی نسب، مصطفی، شریف زاده، محمد جواد، سید حسین‏زاده یزدی، سعید،(1395)، جستارهایی در اقتصاد مقاومتی : اقتصاد مقاومتی از منظر سیره نبوی(ص)، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).

-         تراب زاده جهرمی، محمدصادق؛ سجادیه، سید علیرضا؛ سمیعی نسب، مصطفی؛ (1392)، «بررسی ابعاد و مؤلفه‏های اقتصاد مقاومتی جمهوری اسلامی ایران در اندیشه حضرت آیت الله خامنه ای»، فصلنامه مطالعات انقلاب اسلامی،  شماره32، قم: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‏ها.

-         جلالی، غلامرضا، (1394)، دفاع اقتصادی و الزامات آن، تهران: انتشارات نیلوفران.

-         دانایی فرد، حسن، الوانی، سیدمهدی، آذر، عادل، (1392)، روش‏شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکردی جامع، تهران: انتشارات صفار.

-         خندان، علی‌اصغر، (1381)، طراحی برنامه ‌درسی بخش معارف اسلامی، تهران: جزوه‌ی داخلی گروه معارف اسلامی دانشگاه امام صادق(ع).

-         دری نوگورانی، حسین، صالح اصفهانی، اصغر، (1392) ، اقتصاد مقاومتی در جمهوری اسلامی ایران؛ تحلیل مبنایی و برخی اصول راهنمای کاربردی، تهران: انتشارات راه فردا.

-         دلاور، علی، (1389)، «روش‏شناسی کیفی»، فصلنامه راهبرد، شماره 54، تهران: مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام.

-         رحمان ‏پور، محمد، نصر اصفهانی، احمدرضا، (۱۳۹۲)، «روش‌شناسی پژوهش‏ های داخلی و خارجی مربوط به حوزه برنامه درسی در آموزش عالی»، دوفصلنامه نظریه و عمل در برنامه درسی، شماره2، تهران: دانشگاه خوارزمی.

-         سراجی، فرهاد، عطاران، محمد، (۱۳۸۹)، «روش‌شناسی پژوهش‏های مربوط به یادگیری الکترونیکی: مقایسه پژوهش‏های داخلی و خارجی»، فصلنامه نوآوری‏های آموزشی، شماره ۳۶، تهران: وزارت آموزش و پرورش.

-         سمیعی نسب، مصطفی، (1388)، «اصول و روش‌های یادگیری متناسب جهت تحقق رشته اقتصاد اسلامی»، هشتمین نشست متخصصان اقتصاد اسلامی با عنوان راهکارهای توسعه رشته اقتصاد اسلامی در دانشگاهها و مراکز آموزش عالی، تهران: دانشگاه تربیت مدرس.

-         سیف، اله مراد و همکاران،(1394) ، اقتصاد مقاومتی و بانکداری مقاومتی: مفاهیم، تجارب و شاخص ها، تهران: انتشارات دانشگاه عالی دفاع ملی.

-         سیفلو، سجاد،(1393)، «مفهوم­شناسی اقتصاد مقاومتی»، دوفصلنامه معرفت اقتصاد اسلامی، شماره 2، قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).

-         فتحی واجارگاه، کوروش،(1388)، اصول و مفاهیم اصلی برنامه‌ریزی درسی، تهران: انتشارات آییژ.

-         فتحی واجارگاه، کوروش،(1389)، «برنامه درسی دور ریختنی»، دو فصلنامه مطالعات برنامه درسی آموزش عالی، شماره4.

-         قرارگاه پدافند اقتصادی سازمان پدافند غیرعامل، (1394)، چند نکته در باب اقتصاد مقاومتی، تهران: قرارگاه پدافند اقتصادی.

-         قرارگاه پدافند اقتصادی سازمان پدفند غیرعامل، (1394)، درآمدی بر دفاع اقتصادی، تهران: انتشارات نیلوفران.

-         قرارگاه پدافند اقتصادی سازمان پدافند غیرعامل،(1394)، دفاع اقتصادی از منظر حضرت امام خمینی(ره) و مقام معظم رهبری(مدظله العالی)،  تهران: انتشارات نیلوفران.

-         قورچیان، نادرعلی، تن‌ساز، فروغ، (1374)، سیمای روند تحولات برنامه‌درسی به عنوان یک رشته تخصصی از جهان باستان تا جهان امروز، تهران: مؤسسه پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش عالی.

-         کوثری، مریم، نوروززاده، رضا، (1388)، «تبیین ویژگیهای عناصر چهارگانه برنامه درسی مقطع کارشناسی با تأکید بر پرورش مهارتهای کارآفرینی»، فصلنامه پژوهش و برنامه ریزی در آموزش عالی، شماره 4، تهران: مؤسسه پژوهش و برنامه ریزی آموزش عالی.

-         گال، مردیت، بورگ، والتروگال،جویی (۱۳۹۰)، روشهای تحقیق کمی و کیفی در علوم تربیتی و روانشناسی، ترجمه نصر، احمدرضا و همکاران، جلد اول و دوم، تهران: انتشارات سمت.

-         لطف آبادی، حسین، نوروزی، وحیده و حسینی، نرگسی (۱۳۸۶)، «بررسی آموزشی روش شناسی پژوهشی در روانشناسی و علوم تربیتی در ایران»، فصلنامه نوآوری‏های آموزشی، شماره21، تهران: وزارت آموزش و پرورش.

-         لوی، آریه، (1379)، برنامه‌ریزی درسی مدارس، ترجمه مشایخی، فریده، تهران: انتشارات مدرسه.

-         مرکز تحقیقات دانشگاه امام صادق(ع)،(1395-1394)، « طراحی دوره کارشناسی ارشد اقتصاد مقاومتی با رویکرد دفاع اقتصادی»، تهران: مرکز تحقیقات دانشگاه امام صادق(ع).

-         ملکی، حسن،(1378)، برنامه‌ریزی درسی(راهنمای عمل)، تهران: انتشارات مدرسه.

-         میرزابیگی، علی، (1380)، برنامه‌ریزی درسی در آموزش رسمی و تربیت نیروی انسانی، تهران: انتشارات یسطرون.

-         یاوری، وحید، (1393)، دوره آموزشی روش‏های پژوهش کیفی، قم:پژوهشکده باقرالعلوم (ع).

-          Bloom. B.S., (1981), all our children: a primer for Parent's teachers and other Education, NewYork: NC crow hin.

-          Bridges, D, (2000). The Higher Education curriculum 21 set century, Cambridge. Journal of Education combridge. 7 (2).

-          Creswell. J. W. (2005), Education Research: Planninge. Conducting, and Evaluating Quantitative and Qualitative Research, New Jersey: Merrill Prentice Hall.

-            Kridel, Craig, (2010), Encyclopedia of Curriculum Studies, London: SAGE Publications.

-          Tashakkari. A. and C. Teddlic. Cds, (2010), Handbook of mixed methods in social and behavioural research, London: Sage Publications.