کتاب النحو الأساسی در ترازوی نقد

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه عربی دانشگاه یزد

2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه یزد

چکیده

صرف ‏ونحو یکی از علومی است که با انگیزۀ‏ کاربرد و استفادۀ‏ صحیح زبان عربی، به‏ ویژه زبان قرآن پا به عرصۀ وجود گذاشت و سبب پیدایش مکاتب و آثار بی‏‌شماری در این علم گردید. یکی از کتب معاصر، که درزمینۀ‏ آموزش زبان عربی به ‏رشتۀ تحریر درآمده، کتاب النحو الأساسی، تألیف سه تن از پژوهش‏گران کویتی، است که درراستای آفرینش اثری در حد متوسط، با اسلوبی متفاوت درزمینۀ صرف‏‌ونحو، نگاشته شده است. در این جستار سعی شده با استفاده از روش تحلیلی ــ توصیفی درراستای نقد منابع و متون آموزشی زبان عربی به نقد و بررسی کتاب یادشده پرداخته شود. در این تحقیق، ضمن معرفی اجمالی کتاب، بخش‌‏های مختلف آن، ازجمله ساختار و شکل ظاهری و محتوا، که شامل تعاریف، بیان مسئله، شواهد، تمرینات، و منابع کتاب می‏‌شود، پژوهش شده ‏است و، علاوه ‏بر بیان برجستگی‏‌ها و امتیازاتی نظیر داشتن شیوه‌‏ای منسجم و یک‏سان در آوردن مباحث مختلف، استفاده از متون ساده و روان و تنوع در تمرینات، درحد امکان به ذکر پاره‏‌ای از کاستی‏‌ها، مانند حذف یا بیان ناقص برخی از موضوعات ضروری، رعایت‏‌نکردن اصل ساده به مشکل در چینش تمرینات، نداشتن منابع و ... پرداخته شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Critical Review on “ Alnahvo Alasasi” Book

نویسندگان [English]

  • Vesal Maymandi 1
  • Samira Sedighi Mournani 2
1 Assistant Professor, Department of Arabic, Yazd University
2 PhD student in Persian Language and Literature, Yazd University
چکیده [English]

Grammar and syntax is one of the branches of linguistics which was created with the motivation of correct application and usage of Arabic language specially Qoran language and was led to the appearance of numerous schools and works in this science. One of the contemporary books which has been written in the field of Arabic language teaching is “Alnahvo Alasasi” that was compiled by three Kuwaitian researchers  who have written a mediocre limit with a different style in grammar and syntax. In this research, it was attempted to use an analytical-descriptive approach in order to criticize the sources and texts of Arabic teaching. The present paper aims to introduce the book and analyze    its different sections such as  apparent structure,form, and contents including definitions, problem statement, evidence, exercises, and sources of book. In addition, it aims to bring to the fore not only the advantages of the book such as having a consistent and uniform manner to state some various topics, using simple and fluent texts and diversity in exercises as much as possible, but also the shortcomings such as removing or incomplete expression of some essential issues the lack of observance of principle in simple to difficult arrangement of the exercises, and lack of sources. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Syntax
  • “Alnahvo Alasasi”
  • simplifying the syntax
  • definitions
  • exercises
قرآن کریم

ابن‌‏عقیل، عبداللّه‏ بن عبدالرحمن (1384 ش)، شرح ابن‌‏عقیل، تحقیق محمد یحیی‌‏الدین عبدالحمید، بی‌‏جا: ‏بی‏نا.

ابن‌‏منظور، محمد بن مکرّم (1414 ق)، لسان‌‏العرب، بیروت: دار الصّادر.

ابن‎‏هشام، عبدالله ‏بن یوسف (1412 ق)، مغنی ‏اللّبیب عن کتب الأعاریب، قم: مکتبة سیدالشهداء.

اشکوری، سیدعدنان (1384- 1385 ش)، «نیم‏‌نگاهی به کتاب النحو الجامعی»، نامۀ علوم انسانی، ش 13.

دهقانیان، جواد و صدیقه جمالی (1391 ش)، «بررسی و نقد ترجمه و شرح مبادی العربیه 4 (قسمت نحو) شرح سیدعلی حسینی»، پژوهش‏نامۀ انتقادی متون و برنامه‏ های علوم انسانی، س 12، ش 2.

رضی‌‏الدین استرآبادی، محمد بن حسن (1398 ق)، شرح الرّضی علی الکافیّة، تصحیح یوسف حسن عمر، تهران: مؤسسة الصادق.

رضی‌‏الدین استرآبادی، محمد بن حسن (1426 ق)، شرح شافیة ابن ‏الحاجب، تحقیق محمد نور الحسن و محمد الزفراف و محمد محیی‏‌الدین عبدالحمید، دار إحیاء بیروت: التّراث العربی.

سیوطی، جلال‏ ا‌لدین (1426 ق)، البهجة المرضیة، قم: دار الفکر.

صدقی، حامد، سیده‌‏اکرم رخشیده‌‏نیا، و معصومه نعمتی قزوینی (1384- 1385 ش)، «نقد و بررسی کتاب مبادی العربیه»، نامۀ علوم انسانی، ش 13.

عبدالباقی، محمد فؤاد (1364 ق)، المعجم المفهرس لألفاظ القرآن ‏الکریم، القاهرة: دار الکتب المصریة.

عمر، احمد مختار، محمد حماسۀ عبداللطیف، و مصطفی النحاس زهران (1414 ق)، النحو الأساسی، کویت: ذات‌‏السلاسل.

فاضلی، محمد (1365 ش)، «نقدی بر کتابی در نقد نحو عربی»، جستارهای ادبی، ش 75.

مدنی، سیدعلی‌خان (1388 ش)، الحدائق النّدیّة فی شرح الفوائد الصّمدیّة، تحقیق سیدحسین خاتمی، قم: مهر بی‌کران.