تحلیل انتقادی کتاب فلسفة البلاغة بین التقنیّة و التطوّر

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان عربی، دانشگاه اصفهان

2 استاد گروه زبان عربی، دانشگاه اصفهان

چکیده

تحلیل انتقادی کتاب‌های مختلفی که در زمینه‌های گوناگون علمی نگاشته می‌شود یکی از بایدها و ضرورت‌ها و زمینه‌های مهم فعالیت نقادان است. علم بلاغت هم بههیچروی از این قاعده برکنار نیست و ازآنجاکه امروزه در زمرة علوم روزآمد و مهمی است که نویسندگان و پژوهشگران زیادی در آن وارد می‌شوند و نظرات مختلفی ارائه می‌دهند بایسته است تا این آثار متنوع با نگاهی دانشگاهی و ضابطه‌مند نقد و بررسی شود. بر این اساس، بررسی انتقادی کتاب فلسفة البلاغة بین التقنیة و التطور اثر رجاء عید استاد دانشگاه بنها مصر، بهمنزلة مسئلة اصلی این پژوهش انتخاب شده است. مهم‌ترین یافته‌های این پژوهش، که با روشی تحلیلیـ انتقادی نگاشته شده، بیانگر این مطلب است که در این کتاب نویسنده سعی دارد با نگاهی نو به مباحث بلاغت منطق‌محوری و فلسفه‌مآبی و کلام‌اندودیِ بلاغت را به ‌نقد بکشد و در این کار تاحد زیادی موفق است، اما هنگام ارائة طرحی نو و جایگزینی برای تقسیم‌بندی‌های منطقی و مباحث فلسفی و کلامی راه به جایی نبرده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Critical analysis of the book "Philosophy of Rhetoric"

نویسندگان [English]

  • Mohammadi Rahimi Khoigan 1
  • Mohammad Khaqani Isfahani 2
1 Assistant Professor of Arabic Language and Literature, University of Isfahan
2 Professor of Arabic Language and Literature, University of Isfahan (Corresponding author)
چکیده [English]

Critical analysis of written several books on various subjects and fields is an important and necessary rule of the critics. One of the most important areas of research is rhetoric that is still considered by many researchers. It is one of the updated and significant areas of research which attracts the attention of many researchers, so it should be reviewed academically   and orderly research and books that should be reviewed properly. Accordingly, a critical review of the book "Philosophy of Rhetoric" by Raja Eid the full Professor of the University Banha, Egypt, as the main issue of this study is selected. The important findings of this research, which are based on interpretive-critical view, show that the respected author has tried to criticize the old rhetoric and look at them with a new look, but it does not seem that much of this work has been successful in considering logical classifications, philosophical and discursive discussions.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Rhetoric
  • Critical Analysis
  • Raja Eid
  • Philosophy of Rhetoric
ابوموسی، محمد (بی‌تا)، خصائص الترکیب، دراسة تحلیلیة لمسائل علم المعانی، القاهرة: مکتبة وهبة.

الجاحظ، عمر بن بحر (1998)، البیان و التبیین، جمعه و حقّقه: عبدالسلام محمد هارون، القاهرة: مکتبةالخانجی.

السکاکی الخوارزمی، یوسف‌ بن أبی ‌بکر (1987)، مفتاح العلوم، تحقیق نعیم زرزور، بیروت: دارالکتب العلمیة.

عید، رجاء (1998)، فلسفة البلاغة بین التقنیة و التطور، إسکندریه: منشأة ‌المعارف.

القزوینی، جلالالدین (بی‌تا)، الإیضاح فی علوم البلاغة، تحقیق محمد عبدالمنعم خفاجی، بیروت: دارالجیل.

المتنبی، ابوالطیب (بی‌تا)، دیوان المتنبی بشرح العکبری، ضبطه و حققه مصطفی السقا، إبراهیم الأبیاری، عبدالحفیظ شلبی، القاهرة: دارالمعارف.

المیدانی، عبدالرحمن ‌بن حسکه (1996)، البلاغة العربیة، جزءان، دمشق: دار القلم.