نقدی بر کتاب درباب تاریخ اندیشه

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه علوم سیاسی، پژوهشکدۀ فرهنگ‌پژوهی، دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

هدف از این مقاله تحلیل مناظره‌ای است که درقالب این کتاب بین میشل فوکو و ریمون آرون صورت گرفته است. بدین‌منظور، شرح مختصری بر دیدگاههای این دو متفکر ارائه می‌شود تا موضع نزاع در این مناظره روشن شود. محور اصلی گفتوگو اصل گسست و تداوم در دوره‌های مختلف تاریخی است. آرون از تفکیک صورت‌بندیهای دانایی انتقاد می‌کند و از ارتباط و تعامل بین آنها دفاع می‌کند. بهنظر او، تاریخ دارای تنوع و درعینحال تداوم است. دربرابر، فوکو در روش دیرینه‌شناسی خود درپی کشف تداوم میان وقایع و دوره‌ها نیست، بلکه تلاش دارد گسستهایی را که موردغفلت واقع شده است نشان دهد. هرچند هردو متفکر گرایشهای ساختارگرایی دارند، اما دیدگاه هستی‌شناسی آنها موجب اختلاف‌نظر بین آنها شده است. بهنظر آرون، برخلاف فوکو، جهان ساختارهای ثابتی دارد که درطول زمان و درخلال منظرهای متفاوت خود را ظاهر می‌سازد. از این منظر، آرون به ذهنی و نسبی‌گرایی وبری و پوچ‌گرایی نیچه‌ای انتقاد می‌کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Review and Analysis of Dialogue: Raymond Aron and Michel Foucault, Analyse de Jean-Francois Bert (2007)

نویسنده [English]

  • Ali Abedi Renani
Assistant Professor of Political Sciences, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran
چکیده [English]

The present paper aims to analyze the dialogue between Raymond Aron and Michal Foucault. A description of the two thinkers’ views was presented in order to understand the context in which the dialogue was taking place. The main issue between the two figures centers on the continuity or lack of continuity in historical periods. Aron criticizes Foucault’s account of epistemic breaks and defends interactions and partial continuities between historical periods. Although the two philosophers have structuralistic tendencies, their different ontology has divided them into this issue. Foucault in his archeology method does not seek continuity between events and periods, but seeks to show the disruptions that have been neglected. Aron criticizes the separation of epistemes and defends interaction between them. According to Aron, the world enjoys relatively fixed structures, which reveal themselves in different historic periods. Based on this view, he criticizes the subjective and relativistic views of Nietzsche and Weber.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Foucault
  • Aron
  • continuity
  • Discontinuity
  • Structuralism
  • Episteme
آرون، رمون (1393)، مراحل اساسی سیر اندیشه در جامعه‌شناسی، ترجمة باقر پرهام، تهران: علمی و فرهنگی.

دریفوس، هیوبرت ال. و پل رابینو (1376)، میشل فوکو فراسوی ساختگرایی و هرمنیوتیک، ترجمة حسین بشیریه، تهران: نشر نی.

ضیمران، محمد (1393)، میشل فوکو: دانش و قدرت، تهران: هرمس.

فوکو، میشل و رمون آرون (1392)، درباب تاریخ اندیشه، گفت‌و‌گو با تحلیلی از ژان فرانسوا بر، ترجمة محسن حسنی، تهران: فرهنگ جاوید.

Best, S. and D. Kellner (1991), Postmodern Theory: Critical Interrogation, New York: Guilford Press.

Bourgault, S. (2010), “Raymond Aron, Michel Foucault, Dialogue, Analyse de Jean-François Bert”, Foucault Studies, no. 10.

Breiner, P. (2011), “Raymond Aron's Engangement with Weber: Recovery or Retreat, Journal of Classical Sociology, vol. 11, no. 2.

Ciaffa, J. A. (1998), Max Weber and the Problems of Value-Free Social Science: A Critical Examination of the Werturteilsstrei, Cranbury: Associated University Press.

Davis, R. (2004), “Raymond Aron and the Politics of Understanding”, The Political Science Reviewer, vol. 33.

Devettere, R. J. (2002), Introduction to Virtue Ethics: Insights of the Ancient Greeks: Georgetown University Press, Washington, D.C.

Foucault, M. (1966), The Order of Things: An Archaeology of the Human Sciences, New York: Vintage Books.

Foucault, M. (1972), The Archaeology of Knowledge, New York: Pantheon.

MacIntyre, A. (1990), Three Rival Versions of Moral Enquiry: Encyclopaedia, Genealogy, and Tradition, Indiana: University of Notre Dame Press.

Mahoney, D. J. (1992), The Liberal Political Science of Raymond Aron: A Critical Introduction.Boston: RowmanandLittlefield Publishers.

Newcomb, H. (2010), “The Imprint of Foucaults The Order of Things on the Works of François Jacob”, Anthos, vol. 2.

O'Farrell, C. (2005), Michel Foucault (Core Cultural Theorists Series), London: Sage.

Panneersamval, P. (2000), “A Critique of Foucault’s Power and Knowledge”, Indian Philosophical Quarterly, vol. 17, no. 1.

Sokolowski, R. (2000),Introduction to Phenomenology, Cambridge: Cambridge University Press.

Stewart, I. (2011),“Sartre, Aron, and the Contested Legacy of the Anti-Positivist Turn in French Thought, 1938- 1960”, Sartre Studies Internationa, vol. 17, no. 1.