تیرانی مترجم؛ نقدی بر کتاب تأملی در ترجمۀ متن‌های اندیشۀ سیاسی جدید: مورد شهریار ماکیاولی

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علوم سیاسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

2 دکترای اندیشۀ‌ سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

در این مقاله کتاب جواد طباطبایی با عنوان تأملی در ترجمة متن‌های اندیشة سیاسی جدید: مورد شهریار ماکیاولی، موردبررسی قرار می‌گیرد. مدعای اصلی طباطبایی در این کتاب این است که دو عامل محوری در ترجمه‌های نادرست و غیرقابل ‌اعتماد از متون فلسفة سیاسی عبارتاند از «لغت‌بازی» و «ناآگاهی» مترجم از مباحث جاری در حوزة فلسفة سیاسی. در این مقاله با وضوح‌بخشیدن به این مدعا و سنجش آن ازحیث وثاقت نشان خواهیم داد که مدعای طباطبایی در آسیب‌شناسیِ ترجمه‌های نادرست تااندازۀ زیادی قرین صحت است. بااینحال، بهنظر می‌رسد که برای تکمیل آن مدعا‌ باید عامل دیگری را نیز درنظر گرفت و آن نقد دخل و تصرف‌های مترجمانِ متون فلسفة سیاسی در آنها، بهواسطة اطمینان‌خاطرشان از درستیِ فهمی است که از متن بهدست آورده‌اند. درهمین‌باره، کوشش کرده‌ایم تا نشان دهیم که نادیده‌گرفتنِ این عامل مهم، حتی اگر ملاحظات دوگانة طباطبایی را مدنظر قرار دهیم، باز هم می‌تواند به ترجمه‌های نادرست منجر گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Translator's Tyranny: A Critical Analysis of the Book Entitled “A Consideration of the Translation of Modern Political Thought's Texts: A Case Study of Machiavell's Prince “

نویسندگان [English]

  • Shervin Moghimi 1
  • Yashar Jeirani 2
1 Assistant Professor of Political Science, Institute for Humanities and Cultural Studies
2 PhD in Political Thought, Tarbiat Modares University
چکیده [English]

This paper is a review of Javad Tabatabee's book titled A Consideration of the Translation of Modern Political Thought' Texts: A Case Study of Machiavell's Prince. In this book, Tabatabaee argues that two main factors of unreliable translation in the field of political philosophy are translator's artistic playing with words and his lack of knowledge about current and important interpretations of major works of political philosophy. In this paper, we argue that Tabatabaee's claims are for the most part plausible. Nevertheless, it seems that Tabatabaee ignores another important factor responsible for unreliable translations, i.e., translator's alteration of literal translation of philosopher's text by virtue of his assurance that he has a sufficient understanding of philosopher's meaning. Therefore, we try to argue that even if we observe two main conditions of good translation mentioned by Tabatabaee, this will not necessarily lead to a reliable translation. Thus, in addition to Tabatabaee's two main conditions, the translator also must observe the literal approach in translating philosophical texts.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Political Philosophy
  • Javad Tabatabaee
  • Machiavelli
  • Theory of Translation
طباطبایی، جواد (1392)، تأملی در ترجمة متن‌های اندیشة سیاسی جدید: مورد شهریار ماکیاولی، تهران: مینوی خرد.

ماکیاولی، نیکولو (1388)، شهریار، ترجمة داریوش آشوری، تهران: آگاه.

Kant, Immanuel (1998), Critique of Pure Reason, trans. Paul Guyer and Allen W. Wood, Cambridge University Press.

Machiavelli, N. (1998), The Prince, trans. Harvey Mansfield, The University of Chicago Press.

Plato (1991), Republic, trans. Allan Bloom, Basic Books.

Plato (1988), The Laws of Plato, trans. Thomas Pangle, The University of Chicago Press.

Rasmussen, P. J. (2009), Excellence Unleashed, Lexington Books.

Strauss, Leo (1989), The Rebirth of Classical Political Rationalism: An Introduction to the Thought of Leo Strauss, Essay and Lectures by Leo Strauss, Selected and Introduced by Thomas L. Pangle, The University of Chicago Press.