بررسی و تحلیل تطبیقی کتاب بن‌مایه‌های شرقی

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه زبان روسی، دانشکدۀ ادبیات، دانشگاه الزهرا (س)

چکیده

در پژوهش حاضر، اشعار کتاب بن‌‌مایه‌‌های شرقی، اثر واسیلی لِوُویچ ویلیچکا، بررسی شده است. بیش از نیمی از این مجموعه با مفاهیم ایرانی و ادب فارسی شکل یافته است. وی به زبان فارسی تسلط داشت و در سفر به ایران و شهر اصفهان چنان شیفتۀ این سرزمین شد که لقب «اصفهانی» گرفت. هدف اصلی پژوهش حاضر، ضمن معرفی این شاعر ناشناخته در ایران، بررسی و تحلیل تطبیقی کتاب بن‌‌مایه‌‌های شرقی اوست. بررسی اشعاری مانند «از خیام»، «از انصاری»، «از حافظ»، «غزال (ترانۀ فارسی)»، «ماه و گل سرخ» حاکی از شیفتگی و گرایش بی‌‌مانند ویلیچکا به ادبیات فارسی و شاعران ایرانی و هم‌چنین مفاهیم اسلامی است و بیان‌گر ویژگی جهان‌‌شمول‌بودن مفاهیم ادبیات و حکمت ایران است. اشعار ویلیچکا ترکیب منحصربه‌‌فردی از مفاهیم ادب فارسی و روسی است و یکی از بهترین نمونه‌‌های بازتاب «خود» در آیینۀ «دیگری» است. ویلیچکا با به‌کاربردن واژگان و حکایات و جملات قصار فارسی فضایی شرقی به شعر خود بخشیده و آن را غنی ساخته است. این امر بیان‌گر پویایی ادبیات فارسی است که نه‌تنها در ایران بلکه در ادبیات جهان نیز بسیار اثرگذار بوده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparative Analysis of the Book "Eastern Motifs" by Vasily Levovich Velichka

نویسنده [English]

  • Zeinab Sadeghi Sahlabad
Assistant Professor of Russian Language and Literature, Alzahra University
چکیده [English]

 In the present research, the poems of the book "Eastern Motifs" by Vasily Levovich Velichka have been studied. More than half of this work has been formed with Persian and Persian literary concepts. He was fluent in Persian, traveling to Iran and the city of Isfahan. He loved Iran so much that he was nicknamed Esfahani. The main purpose of the present research is the introduction of unknown poet in Iran, and also the comparative analysis his book "Eastern Motifs". Examining poems such as "From Khayyam", "From Ansari", " From Hafiz", "Ghazal (The persian song)," "Moon and Rose", indicates the special interest of Velichka in Persian literature and poetry as well as Islamic concepts, and it reflects the universality of the concepts of Iranian literature and wisdom. Velicka's poetry is a unique combination of Persian and Russian literary concepts, and it is one of the best examples of self-reflection in the "Other" style. Velichka has given his poetry and enriched his poetry with the use of the vocabulary, anecdotes, and sentences of the eastern Persian. This fact reflects the dynamics of Persian literature, which has been very influential not only in Iran but also in world literature.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Velichka
  • Eastern motifs
  • Classical Iranian Literature
  • Effected
انوری، اوحدالدین (1340)، دیوان انوری، تصحیح محمدتقی مدرس رضوی، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب.

بصیری، محمد صادق (1382)، «مقایسۀ اجمالی تفسیر خواجه عبدالله انصاری و کشف الاسرار میبدی»، نشریۀ دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شهید باهنر کرمان، دورۀ جدید، ش 14، پیاپی11.

بهمنی قاجار، محمدعلی (1385)، «پایان حاکمیت سیاسی ایران بر هرات»، فصل‌نامۀ تاریخ روابط خارجی، ش 29.

توکلی، احمد (1327)، تاریخ روابط سیاسی ایران با دنیا؛ افغانستان: روابط سیاسی ایران و افغانستان، تهران: مهر.

رشیدالدین میبدی، ابوالفضل (1371)، کشف الاسرار و عدۀ الابرار؛ معروف به تفسیر خواجه عبدالله انصاری، به‌اهتمام علی‌اصغر حکمت، ج 1، چاپ پنجم، تهران: امیرکبیر.

رضائیان، زهرا (1382)، «غریو بیداری (درگذشت سیدجمال اسدآبادی)»، در: گلبرگ 45، تهران: مرکز پژوهش‌‌های اسلامی صدا و سیما.

سعدی شیرازی (1382)، کلیات سعدی (بوستان، گلستان، قصائد، غزلیات، قطعات، رسائل و هزلیات)، به‌اهتمام محمدعلی فروغی، تهران: زوار.

طباطبایی، سیدمحمدحسین (1382)، تفسیر المیزان، ترجمۀ سیدمحمدباقر موسوی همدانی، قم: دفتر انتشارات اسلامی.

فرخ، سیدمهدی (1370)، کرسی نشینان کابل، به‌کوشش محمد آصف فکرت، تهران: مؤسسۀ پژوهش و مطالعات فرهنگی.

مجلسی، محمدباقر (1403)، بحارالانوار، بیروت: مؤسسۀ الوفا.

مولانا، جلال‌الدین محمد بلخی رومی (1386)، مثنوی معنوی، به‌اهتمام توفیق سبحانی، چاپ هفتم، تهران: روزنه.

یحیی‌‌پور، م. و ج. کریمی‌‌مطهر (1396)، سعدی و شاعران روس، تهران: دانشگاه تهران.

یحیی‌‌پور، م.، ج. کریمی‌‌مطهر، و س. روداکووا (1397)، «جایگاه غزل و عرفان خواجه حافظ شیرازی در اشعار روسی»، فصل‌نامۀ عرفان اسلامی، س 14، ش 55.

یعقوبی، رضا (1395)، «نماد ماه در شعر حافظ»، ماه‌نامۀ علمی ـ ‌تخصصی اطلاعات حکمت و معرفت، ش 5.

 

Белый, А. (1989), На рубеже двух столетий / Лавров А. В., М.: Худож. лит. (Литературные мемуары). 

Брагинский, И. (1974 a), Ирано-таджикская поэзия: [сборник]: пер. с фарси, Москва: «Худож. лит.»,.

Брагинский, И. (1974 b), Проблемы востоковедения: актуальные вопросы восточного литературоведения, Глав. ред. восточной литературы. Москва: «Наука».

Брагинский, И. (1976), 12 миниатюр, от Рудаки до Джами, Москва: «Худож. лит.».

Величко, В. (1890), Восточные мотивы, С-Петербург: «Штейна».

Соловьёв, В. С. (1908—1923), Письма: В 4-х т. т. 1. СПб.: Пг.

Величко, В. Л. (1990), Кавказ. Русское дело и междуплеменные вопросы. Баку: «Элм».

Душенко, К. (2018), История знаменитых цитат, Москва: «Колибри, Азбука-Аттикус».

Матрюшина, И.Г. and С.Ю. Неклюдов (2007), Лирика генезис и эволюция, М.: РГУ.