تأثیر رویۀ قضایی دادگاه‌های اختصاصی بر صورت‌بندی مفاهیم حقوق کیفری بین‌الملل:مطالعۀ انتقادی کتاب حقوق بین‌المللی کیفری در رویۀ قضایی

نوع مقاله: مقاله علمی- پژوهشی

نویسنده

دانشیار دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شهید چمران اهواز

10.30465/crtls.2020.5014

چکیده

هدف نگارنده در این نوشتار بررسی چگونگی شکل‌گیری و صورت‌بندی مفاهیم ماهوی و شکلی حقوق کیفری بین‌المللی در بستر رویۀ قضایی دادگاه‌های کیفری بین‌المللی است. حقوق کیفری بین‌المللی رشتۀ نوپایی است که از حقوق بین‌الملل و حقوق کیفری ریشه گرفته است و تا زمان محاکمات نورنبرگ چندان شکل نگرفته بود. نخستین‌بار رأی دادگاه نورنبرگ در 1946 م اصول اولیۀ حاکم بر حقوق کیفری بین‌المللی را، که بعدها از آن‌ها با عنوان «اصول نورنبرگ» یاد شد، پایه‌ریزی کرد. دادگاه‌های دیگری که در فاصلۀ بین دادگاه نورنبرگ تاکنون تشکیل شده‌اند، آرا و تصمیماتی اتخاذ کرده‌اند که درخور بررسی و توجه است. رویۀ قضایی دیوان یوگسلاوی سابق و رواندا پربارترین منبع حقوق کیفری ماهوی را فراهم می‌کنند؛ این نوشتار به [تحلیل] رویۀ قضایی این دیوان‌ها اختصاص دارد. تأثیر مستقیم و سترگ رویۀ قضایی در شکل‌گیری حقوق کیفری بین‌المللی در تدوین اساس‌نامۀ دادگاه کیفری بین‌المللی، که در فرصت کوتاهی پس از تشکیل دیوان‌های اختصاصی صورت گرفت، به‌وضوح مشهود است. نگارنده در این نوشتار هم‌زمان به نقد کتاب حقوق بین‌المللی کیفری در رویۀ قضایی می‌پردازد که بر همین موضوع تمرکز دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of the Judicial Procedure of the Private Courts in Forming the Concepts of International Criminal Law: A Critique of the Book “International Criminal Law in Jurisprudence”

نویسنده [English]

  • Hussein Aghaei Janatmakan
Associate Professor at Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran
چکیده [English]

The purpose of this paper is to investigate how to form substantial and procedural international criminallaw through the judicial procedure of international criminal courts. International criminal law is a new discipline, the stem of which is in international and criminal law, and it has not been established until the Nuremberg trials. The Nuremberg court judgment in 1946, which was called Nuremberg principles, was the first decision to base the important principles governing over the international criminal law. Other courts that have been formed after the Nuremberg court also issued some verdicts which deserve to study. Judicial procedures in private courts such as  ICTY and ICTR provide the greatest sources for substantial criminal law and also have had a significant effect. The current study aimed to analyze these judicial procedure. It is clear that the judicial procedure has a significant effect on the forming of international criminal law and approving the ICC status which was approved in a short time after the beginning of the private courts. Simultaneously, the author has a critical look at the book International Criminal Law in Jurisprudence in which this issue is highlighted. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • study
  • Critical
  • Forming
  • Judicial Procedure
  • Private Courts
آقایی جنت‌مکان، حسین (1386)، محاکمۀ قدرت: مسئولیت کیفری مقامات مافوق و زیردستان آنان در حقوق کیفری بین‌المللی، تهران: گنج دانش.

آقایی جنت‌مکان، حسین (1392)، حقوق کیفری بین‌المللی (مجموعۀ مقاله‌ها)، تهران: جنگل.

آقایی جنت‌مکان، حسین (1394)، حقوق کیفری عمومی، ج 2، تهران: جنگل.

آقایی جنت‌مکان، حسین (1395)، اشکال مسئولیت در حقوق کیفری بین‌المللی، تهران: جنگل.

آقایی جنت‌مکان، حسین (1396)، حقوق دادرسی عادلانه و منصفانه (دادگرانه)، تهران: جنگل.

باقری‌نژاد، زینب (1394)، اصول دادرسی عادلانه و منصفانه، تهران: خرسندی.

جانی‌پور، مجتبی و معصومه لادمخی (1393)، «مفهوم موسع اقدامات مجرمانۀ مشترک در حقوق کیفری بین‌الملل»، پژوهش حقوق کیفری، ش 6.

خالقی، ابوالفتح و مرتضی میرزایی مقدم (1392)، «مسئولیت کیفری بین‌المللی در پرتو نظریۀ فعالیت مجرمانۀ مشترک»، مجلۀ پژوهش‌نامۀ حقوق کیفری، س 4، ش 1.

زاپالا، سالواتور (1392)، حقوق بشر در محاکمات کیفری بین‌المللی، تهران: جنگل.

کریر، رابرت و دیگران (1393)، حقوق و رویۀ کیفری بین‌المللی، ترجمۀ مجتبی جانی‌پور و مهین سبحانی، تهران: خرسندی.

لسانی، حسام‌الدین و مهوش منفرد (1396)، «تأملی بر مشروعیت سیاست کشتار هدف‌مند ازمنظر حقوق بین‌الملل بشردوستانه»، مجلۀ مطالعات حقوقی دانشگاه شیراز، ش 2.

نادیاسادات، لیلا و مایکل اسکارف (1393)، حقوق بین‌الملل کیفری (نظریه و رویه)، ترجمۀ گروهی از دانش‌آموختگان دانشگاه‌ها، تهران: شهر دانش.

نژندی‌منش، هیبت‌الله (1394)، حقوق بین‌المللی کیفری در رویۀ قضایی، تهران: خرسندی.