نقدی بر نظرگاه معرفتی «منز» در کتاب قدرت، سیاست و مذهب در ایران عهد تیموری

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه خوارزمی

چکیده

نوشتار حاضر رویکردِ تفسیری بئاتریس فوربز منز، پژوهش‌گر دوران مغول ـ تیموری، را در کتاب قدرت، سیاست و مذهب در ایران عهد تیموری مورد نقد و نظر قرار می‌دهد. منز در این کتاب تاریخ عهد شاهرخ، به‌ویژه مناسبات جامعه و حکومت در این عصر، را با دیدگاه متفاوتی بررسی می‌‌کند و عرصۀ جدیدی را به روی مخاطب می‌گشاید. در این جهت، پس از معرفی مختصر فصول کتاب و جایگاه آن در عرصۀ پژوهشی عهد تیموری، نقد مبانی معرفتی و چهارچوب نظری مؤلف، که براساس آن مناسبات جامعه و حکومت در عهد فرمان‌روایی شاهرخ را تفسیر کرده است، مورد نقد و بررسی قرار می‌دهد. نقد مذکور ضمن ارج‌نهادن به نظرگاه نویسندۀ کتاب در گشودن افق‌های جدید در تاریخ‌شناسی عهد تیموری و تهییج ذهن مخاطبان برای متفاوت‌دیدن ساختار کلان جامعه و حکومت در عهد جانشینی تیمور، بسط نظرگاه وی و گشودن افق‌های دیگری، غیر از آن‌چه منز تاریخ عهد شاهرخ را براساس آن تحلیل کرده است، در نظر دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A critic of Manz's epistemological view in the book: power, politics and religion in Timurid Iran

نویسنده [English]

  • Sayyed Abolfazl Razavi
Associate Professor, Drpartment of History, kharazmi University
چکیده [English]

This essay criticizes Beatrice Forbes Manz's, researcher of Mongol and Timurid era, interpretive approaches in the book" power, politics and religion in Timurid Iran". Manz survey Shahrokh's era history and specially relations between society and government by different viewpoint and come up with new horizons in this book. Thus, after introducing the brief of each chapter and book position on Timurid surveying arena, criticize epistemological basics and author's model theory which author interpret relations between society and government by them. The mentioned critic besides care about author's viewpoint in coming up with new horizons in Timurid historiography and provoking readers to seeing Timurid's successor's  society and governments structure in different way, pays attention to her  attitude about Shahrokh era history . 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Iran
  • Timurid
  • Power
  • politic
  • Religion
  • Forbes Manz
آقسرایی، کریم (1943)، مسامرۀ الاخبار و مسایرۀ الاخیار، به‌اهتمام عثمان توران، آنقره: چاپ‌خانۀ انجمن ترک.

امورّتی، ب. س. (1279)، «مذهب در دورۀ تیموریان»، در: تاریخ ایران کمبریج؛ تاریخ ایران دورۀ تیموریان، ترجمۀ یعقوب آژند، تهران: جامی.

ترنر، برایان (1379)، ماکس وبر و اسلام، ترجمۀ سعید وصالی، تهران: نشر مرکز.

خزائلی، علیرضا (1383)، «بررسی واکنش شهرهای ماوراءالنهر و خوارزم دربرابر اولین تهاجم مغولان (616- 618/ 1219- 1221)»، فصل‌نامۀ مطالعات و تحقیقات تاریخی؛ ضمیمۀ مجلۀ دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، ش 5 و 6.

رشیدالدین فضل‌الله همدانی (1362)، جامع التواریخ، به‌کوشش بهمن کریمی، تهران: اقبال.

رضوی، ابوالفضل (1390)، شهر، سیاست و اقتصاد در عهد ایلخانان، تهران: امیرکبیر.

رودنسون، ماکسیم (1358)، اسلام و سرمایه‌داری، ترجمۀ محسن ثلاثی، تهران: شرکت سهامی کتاب‌های جیبی.

رویمر، هـ. ر. (1379)، «جانشینان تیمور»، در: تاریخ ایران کمبریج؛ تاریخ ایران دورۀ تیموریان، ترجمۀ یعقوب آژند، تهران: جامی.

شیرو، دانیل(1388)، «چشم‌انداز اجتماعی و تاریخی مارک بلوخ»، در: بینش و روش در جامعه‌شناسی تاریخی، ترجمۀ هاشم آقاجری، تهران: نشر مرکز.

علمداری، کاظم (1380)، چرا ایران عقب ماند و غرب پیش رفت؟، تهران: توسعه.

منز، بئاتریس فوربز (1390)، قدرت، سیاست و مذهب در ایران عهد تیموری، ترجمۀ جواد عباسی، مشهد: دانشگاه فردوسی.

 

Hourani, A. H. (1970), “The Islamic City in the Light of Recent Research”, in: The Islamic City, A. H. Hourani and S. M. Stern (eds.), Pennsylvania: A Collquium University of Pennsylvania Press.

Lapidus, Iram (1969), Middle Eastern Cities, London: University of Calfornia Press.

Stern, S. M. (1970), The Islamic City, A Colloquium, Scotland and S. Mackay and Co. LTd.