علوم انسانی در ایران؛ وضعیت کنونی و راه‌کارهای ارتقای آن با بهره‌گیری از الگوی تحلیل درونی/ محیطی

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی گروه تمدن اسلامی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

2 استادیار گروه علم‌النفس و روان‌شناسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

چکیده

هدف از نگارش پژوهش حاضر شناسایی وضعیت کنونی علوم انسانی در ایران و پیش‌نهاد راه‌کارهایی برای ارتقای آن با بهره‌‌گیری از الگوی «SWOT» است. روش پژوهش حاضر کیفی است و برای جمع‌‌آوری اطلاعات، از مطالعة کتاب‌خانه‌ای و مصاحبه با صاحب‌نظران استفاده شده است. هم‌چنین برای تحلیل داده‌‌ها از الگوی تحلیل درونی/ محیطی (SWOT) استفاده شده است. پس از گزارش وضعیت علوم انسانی در شاخص‌های کتاب و نشریه، تعداد مقالات بین‌‌المللی، موزه‌‌های فعال و ثبت‌شده، کارگاه‌‌های دارای فعالیت تحقیق و توسعه، و تعداد دانشجویان و اعضای هیئت علمی تمام‌وقت در سال اجرای پژوهش (1392)، با استفاده از روش تحلیل درونی/ محیطی نقاط قوت و ضعف و فرصت و تهدیدها استخراج و شناسایی شد و براساس آن‌ها استراتژی‌‌ها و راه‌کارهایی، مبتنی‌بر اصلاح ضعف‌‌ها ازطریق بهره‌‌مندی از فرصت‌‌ها، اصلاح ضعف‌‌ها ازطریق رفع تهدیدها، تقویت قوت‌‌ها ازطریق رفع تهدیدها، و تقویت قوت‌‌ها ازطریق بهره‌‌مندی از فرصت‌‌ها به‌منظور ارتقای علوم انسانی در ایران و دست‌یابی به اهداف چشم‌انداز ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Humanities in Iran: Current Status and Strategies to Promotion that with Use of SWOT Model

نویسندگان [English]

  • Sayyed Hossein Hosseini 1
  • Rouhollah Shahabi 2
1 Faculty Member of Islamic Civilization, Institute for Humanities and Cultural Studies
2 Assistant Professor of Psychology and Counseling, Institute for Humanities and Cultural Studies
چکیده [English]

Humanities are a set of disciplines that help us to identify social and cultural dimensions of human. Instruction of these disciplines lead to understanding, evaluation, and critique all of which are performed by humans. In this study, we have tried to report current situation of humanities based on innovation and technological index (instruction axis, promote of knowledge, research to develop of technology, networking and social services). To do so, we used description method and citation studies. To collect data, we used library studies and interview with experts. Also, with use of SWOT method we identify strength, weakness, opportunity and threats of humanities. At the end, based on results of SWOT, we suggested numerous strategies and solutions to promote humanities in Iran. These solutions are divided into 4 categories, including: Correcting weaknesses and intensifying strengths by utilizing the opportunities and removing the threats. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Humanities
  • SWOT
  • science metrics
  • promotion of humanities
پایگاه مجلات تخصصی نور (مهر 1392): <www.noormags.com>.

پورتال جامع علوم انسانی (مهر 1392): <www.ensani.ir>.

تارنمای خانة کتاب (شهریور 1392): <www.ketab.ir>.

تارنمای مرکز آمار ایران (شهریور 1392): <www.amar.org.ir>.

تارنمای مؤسسة پژوهش و برنامه‌‌ریزی آموزش عالی: <http://irphe.ac.ir>.

تارنمای مؤسسة سایماگو (بهمن 1392): <http://www.scimagojr.com>.

جمشیدی، محمدحسین (1387)، «علوم انسانی و رسالت انسان، علوم انسانی و تحول فرهنگی و معنوی جامعة معاصر»، مجموعه‌مقالات کنگرة ملی علوم انسانی، به‌کوشش مظفر نامدار.

جمعی از نویسندگان (1361)، علوم انسانی، اسلام، و انقلاب فرهنگی، تهران، جهاد دانشگاهی.

حسینی، سیدحسین (1393)، برنامه‌‌ها، اهداف، و رویکردهای شورای بررسی متون و کتب علوم انسانی، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

خسروپناه، عبدالحسین (1389)، «آسیب‌‌شناسی معرفت‌شناختی علوم انسانی، نسبیت‌گرایی آسیب بنیادین علوم انسانی»، کتاب نقد، س 12، ش 55- 56.

ریاضی، عبدالمهدی (1387)، «ضریب تأثیر پژوهش‌‌های علوم انسانی را بیش‌تر کنیم؛ پیش‌نهاد مدل تأثیر»، کنگرة ملی علوم انسانی: وضعیت امروز و چشم‌‌انداز فردا، تهران 22 تا 24 اسفند.

سند نقشة جامع علمی کشور (1389)، مصوب جلسات 21/02/1389 لغایت 14/10/1389 شورای عالی انقلاب فرهنگی.

عزیزی، نعمت‌‌الله (1387)، «بررسی چالش‌‌ها و نارسایی‌‌های تحصیلات دانشگاهی در حوزة علوم انسانی؛ تأملی بر نظرات دانشجویان»، مجموعه‌مقالات کنگرة ملی علوم انسانی، به‌کوشش مظفر نامدار.

فروند، ژولین (1362)، آرا و نظریه‌‌ها در علوم انسانی، ترجمة علی‌‌محمد کاردان، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.

فیض، داوود (1387)، «بررسی جایگاه علوم انسانی در نظام آموزشی، پژوهشی و مدیریتی کشور و ارائة راه‌کارهای ارتقای آن با استفاده از مدل SWOT»، مجموعه‌مقالات کنگرة علوم انسانی، ج 8.

قانعی راد، محمدامین (1392)، «شاخص‌‌های فناوری و نوآوری ممیزی حوزة علوم انسانی»، سند منتشرنشده، معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری.

قانون برنامة پنج‌سالة توسعة جمهوری اسلامی ایران 1390- 1394 مصوب مجلس شورای اسلامی.

محمودیان، فاطمه (1390)، «تاریخچة آموزش و پرورش در ایران»، رشد آموزش راه‌نمایی تحصیلی، دورة 16، ش 7.

میرباقری، سیدمحمدمهدی (1391)، گفتارهایی پیرامون تحول در علوم انسانی، قم: فجر ولایت.

Bartol, K. M. and D. C. Martin (1991), Management, New York: Mc Graw Hill.

Change, H. H. and W. Hunge (2006), “Application of Quanitification SWOT Analysis Method”, Mathematical and Computer Modeling, vol. 43.

The Humanities Councils of Washington D.C. Updated by Joy Autin (12/14/2009).

University of Oxford Portal:, Date of access: 15/9/2013.

University of Uidaho Portal: <http://www.uidaho.edu>, Date of access: 15/9/2013.