تحلیل نقادانۀ جهات «اعادۀ دادرسی» در قانون آیین دادرسی مدنی ایران با مطالعۀ تطبیقی در حقوق فرانسه

نوع مقاله: علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه

چکیده

اعادة دادرسی یکی از طرق فوقالعادۀ شکایت از رأی است که به‌موجب آن خواهان نقض حکمی قطعی از دادگاه صادرکنندۀ رأی علیه اوست. درصورت پذیرفتهشدن درخواست، دعوا مجدداً بازبینی می‌شود. مادۀ 426 قانون آیین دادرسی مدنی ایران جهات اعادۀ دادرسی را در هفت مورد احصا کرده است. تحلیل نقادانة جهات اعادۀ دادرسی به ما نشان میدهد که باتوجهبه مبنای ترسیمشده برای اعادۀ دادرسی لازم است که اولاً بندهای یک تا سه مادۀ مذکور حذف شود و ثانیاً دو جهت دیگر به آن افزوده شود. مورد نخست «اگر ثابت شود حکم قطعی برمبنای شهادت یا شهادتنامه یا سوگند کذب صادر شده است» و مورد دوم «اگر نزد مراجع قضایی مربوط ثابت شود قاضی صادرکنندۀ حکم قطعی مرتکب تخلفی شده است که در ناعادلانهبودن صدور آن حکم مؤثر بوده است».

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Critical Analysis of Retrials Causes in Iran’s Act of Civil Procedure: With Comparative Study in French Law

نویسنده [English]

  • Ali Abbas Hayati
Assistant Professor, Faculty of Literature and Humanities, Razi University
چکیده [English]

The retrial is one of the extraordinary methods to complain against decisions whereby the plaintiff demands the issuing court to reverse the final judgment which has been pronounced by the court.  If the court accepts the request, the action is reviewed again. Article 426 of Iran’s Act of Civil Procedure counted seven causes for rehearing. Critical analyses of these causes show us the drawn foundation for retrial, and it is required first, 1-3 sub-sections of the aforementioned section would be removed, and second two other causes would be added. The first case happens when it is proved that the judgment has been pronounced based on false testimony or witness statement or oath, and second case happens if it is demonstrated before the court that the issuing judge has gone wrong that is effective in being the judgment unjust.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Retrial
  • Rehearing’s causes
  • Judgment
  • Final judgment
  • reversing a judgment
امامی، سیدحسن (1374)، حقوق مدنی، ج 6، تهران: اسلامیه.

حیاتی، علیعباس (1393)، آیین دادرسی مدنی، ج 2، تهران: میزان.

حیاتی، علیعباس (1394)، اعادۀ دادرسی در امور مدنی در حقوق ایران و فرانسه، تهران: میزان.

حیاتی، علیعباس (1395)، آیین دادرسی مدنی در نظم حقوقی کنونی، تهران: میزان.

شمس، عبدالله (1380)، آیین دادرسی مدنی، ج 2، تهران: میزان.

کاتوزیان، ناصر (1376)، اعتبار امر قضاوتشده در دعوای مدنی، تهران: دادگستر.

کاتوزیان، ناصر (1377)، قانون مدنی در نظم حقوقی کنونی، تهران: دادگستر.

کاتوزیان، ناصر (1380)، اثبات و دلیل اثبات، ج 1، تهران: میزان.

کاتوزیان، ناصر (1383)، اثبات و دلیل اثبات، ج 2، تهران: میزان.

کشاورز صدر، سیدمحمدعلی (1351)، تجدید رسیدگی، طرق فوقالعادۀ رسیدگی در امور مدنی، تهران: دهخدا.

متین‌دفتری، احمد (1342)، آیین دادرسی مدنی و بازرگانی، ج 2، تهران: دانشگاه تهران.

Code de Procédure Civile (2015), dalloz, Paris.

D`ambra (1995), “Dominique”, in: encyc, Dalloz , rep , pr. Civ.

Dutheillet, Lamonthezie (1963), Bernard. Juris – classeur. Procedure civile. Requite civile – 6 é, Dalloz, paris.

Glasson, Ernest-Désiré, René Morel, Albert Tissier (1929), procedure civil , T 3,Librairie du Recueil Sirey, paris.

Heron, J. (1991), Droit Judiciaire Privé, Paris: Montchrestien.