نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دکترای علوم سیاسی، اندیشة سیاسی، گروه علوم سیاسی، دانشکدة حقوق، الهیات و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 دانشیار گروه علوم سیاسی، دانشکدة حقوق، الهیات و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

چکیده

محور اصلی بحث در این مقاله نقد و بررسی کتاب نقد و بحران: روشن‌گری و آسیب‌زایی جامعة مدرن، نوشتة راینهارت کوزلک، است. این کتاب نخستین‌بار در سال 1959م به‌زبان (اصلی) آلمانی منتشر شده است و آخرین ترجمة آن در سال 1988م به‌زبان انگلیسی در انتشارات The MIT Press منتشر شده است. تلاش برای نشان دادن و توضیح ریشه‌‌های توتالیتاریانیسم قرن بیستمی در «روشن‌گری» قرن هجدهمی وجه اصلی همت کوزلک در این کتاب است. مطلقه‌‌‌‌‌گرایی در اروپا و ساختار دوگانة تابع/ متبوع و اخلاق شخصی/ سیاست عمومی آن به‌‌مثابۀ بستر ظهور روشن‌گری عملاً مانع رهایی‌بخشی مدنظر روشن‌گری شده و خود در تحلیل نهایی در دامی بزرگ‌تر درغلتیده است. چالش‌‌‌‌های سیاسی انضمامی متعاقب فروپاشی مطلقه‌‌‌گرایی، به‌ویژه بعد از 1789م به بعد، روشن‌گری را درگیر خلق الگوهایی از اندیشیدن و رفتار اخلاقی کرده که تناقض‌‌های لاینحل ناشی از آن تسلیم‌شدن دربرابر تصویری اوتوپیایی از جامعه و پیش‌بردن ریاکارانة آن را موجب شده و راه را بر ترور و دیکتاتوری گشوده است. به‌نظر می‌رسد ایدة اصلی کوزلک در نقد روشن‌گری و ادعای درهم‌تنیدگی آن با توتالیتاریانیسم قرن بیستم که به‌تأثیراز ایدة کارل اشمیت، در کتاب لویاتان در نظریة دولت تامس هابز است، عمدتاً تصویری جانب‌دارانه و گزینشی است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Enlightenment and Totalitarianism A Book Review of Critique and Crisis, Enlightenment and the Pathogenesis of Modern Society

نویسندگان [English]

  • Behnam Joodi 1
  • Majid Tavassoli Roknabadi 2

1 PhD of Political Science, Political Thoughts, Department of Political Science, Faculty of Law and Political Science, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran

2 Associate Professor of Political Science, Political Thoughts, Department of Political Science, Faculty of Law and Political Science, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran

چکیده [English]

The main focus of this article is a review of Critique and Crisis, Enlightenment and the Pathogenesis of Modern Society by Reinhart Koselleck. Critique and Crisis was first published in German in 1959 and published in English in 1988 by The MIT Press. Koselleck’s book attempts to explain the Utopian ideas of the twentieth century by looking at their origins in the eighteenth. The main idea of Critique and Crisis is that the Enlightenment itself became Utopian and even hypocritical because-as far as continental Europe was concerned-it saw itself excluded from political power-sharing. The structure of Absolutism, which was rooted in the dichotomy between sovereign and subject, between public policy and private morality, prevented the Enlightenment and the emancipation movement produced by it from seeing itself as a political phenomenon. Instead the Enlightenment developed patterns of thought and behaviour which, at the latest from 1789 onwards, foundered on the rocks of the concrete political challenges that arose. The Enlightenment succumbed to a Utopian image which, while deceptively propelling it, helped to produce contradictions that could not be resolved in practice and prepared the way for the Terror and for dictatorship. The main idea of Koselleck’s book seems to be based on the idea of Carl Schmitt in The Leviathan in the State Theory of Thomas Hobbes, which he explains and expand in this book. Koselleck’s critique and its historical entwinement with twentieth-century totalitarianism is a biased or willfully selective picture.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Reinhart Koselleck
  • Carl Schmitt
  • Crisis
  • critique
  • Enlightenment
آدورنو، تئودور و ماکس هورکهایمر (1389)، دیالکتیک روشن‌گری، قطعات فلسفی، ترجمۀ‌ مراد فرهادپور و امید مهرگان، تهران: گام نو.
اشمیت، کارل (1393)، الهیات سیاسی: چهارفصل دربارۀ مفهوم حاکمیت، ترجمۀ‌ لیلا چمن‌خواه، تهران: نگاه معاصر.
اشمیت، کارل (1395)، مفهوم امر سیاسی، ترجمۀ یاشار جریانی و رسول نمازی، تهران: ققنوس.
اشمیت، کارل (1397)، لویاتان در نظریۀ دولت تامس هابز، معنا، و شکست یک نماد سیاسی، ترجمۀ شروین مقیمی زنجانی، تهران: روزگار نو.
فوکو، میشل (بی‌تا)، «دربارة ’روشن‌گری چیستِ ‘کانت»، ترجمة همایون فولادپور، تهران: علمی و فرهنگی.
کاسیرر، ارنست (1395)، فلسفة روشن‌گری، ترجمة یدالله موقن، تهران: نیلوفر.
هولاب، رابرت (1389)، نقد در حوزة عمومی، ترجمة حسین بشیریه، تهران: نشر نی.
 
Bizas, Konstantions (2016), “Reinhart Koselleck’s Work on Crisis”, French Journal for Media Research, no. 5.
Blumenberg, Hans (1999), The Legitimacy of the Modern Age, Robert M. Wallace (trans.), The MIT Press.
Edmonds-Copey (2016), “How Convincing is Reinhart Koselleck’s Concept of Sattelzeit (1750-1850)?”, The Theory and Practice of Intellectual History (IH5003).
Edwards, Jason (2006), “Critique in Crisis Today: Koselleck, Enlightenment and the Concept of Politics”, Contemporary Political Theory, no. 5.
Fillafer, Franz Leander (2007), “The Enlightenment on Trial, Reinhart Koselleck’s Interpretation of Aufklärung”, in: The Many Faces of Clio, Q. Edward Wang and Franz L. Fillafer (eds.), NewYork, Oxford: Berghahn Books.
Gilbert, Andrew Simon (2019), The Crisis Paradigm, Description and Prescription in Social and Political Theory, Plagravemacmillan
Kant, Immanuel (1784), “Beantwortung der Frage: Was ist Aufklärung?”, Text Gemeinfrei, Aufmachung Urheberrechtlich Geschützt.
Koselleck, Reinhart (1997), “The Temporalization of Concepts”, in: Finnish Yearbook of Political Thought, vol. 1, SoPhi
Koselleck, Reinhart (1988), Critique and Crisis, Enlightenment and the Pathogenesis of Modern Society, The MIT Press.
Norberg, Jakob (2015), “Concepts, Political”, The Encyclopedia of Political Though, Michael Gibbons (ed.), Wiley-Blackwell.
Olsen, Niklas (2014), History in the Ploral, an Introduction to the Work of Reinhart Koselleck, Berghahn Books.
Pankakoski, Timo (2010), “Conflict, Context, Concreteness: Koselleck and Schmitt on Concepts”, Political Theory, vol. 38, no. 6.
Sternhell, Zeev (2010), The Anti-Enlightenment Tradition, David Maisel (trans.), Yale University.
Tribe, Keit (Translator’s Introduction in: Reinhart Koselleck) (2004), Futurs Past, on the Semantics of Historical Time, Translated and with an Introduction by Keith Tribe, Columbia: Columbia University Press.