نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار زبان و ادبیات انگلیسی، عضو هیئت علمی دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

چکیده

کتاب سعدی و جانسون؛ دو ناهم‌زبان هم‌دل، به‌قلم هلن اولیایی‌‌نیا، اثری است در قلمرو ادبیات تطبیقی (فارسی ـ انگلیسی) که به تأثیرپذیری کتاب سرگذشت راسلاس، شاهزادۀ حبشیِ (1759) ساموئل جانسون از گلستان سعدی می‌‌پردازد. کتاب حاضر در چهارچوب ادبیات تطبیقی، خاصۀ مکتب فرانسوی، قرار می‌‌گیرد، زیرا اولیایی‌‌نیا براساس منابع معتبر و درجۀ اول یک‌‌یک این موارد تأثیرپذیری را برشمرده است. از مهم‌‌ترین حوزه‌‌های پژوهشی مکتب تطبیقی فرانسوی بررسی روابط ادبی، خاصه تأثیر و تأثرات بین نویسندگان و شاعران ادبیات کشورهای مختلف، است. مقالۀ حاضر به بررسی این کتاب در قلمرو ادبیات تطبیقی، به‌ویژه مطالعات تأثیر و تأثر، می‌‌پردازد. این مقاله داری سه بخش اصلی است: بخش اول به معرفی اثر و نویسندۀ آن می‌‌پردازد و نقاط قوت و ضعف آن را مشخص می‌‌کند. بخش دوم دربارۀ تحلیل صوری کتاب است و نقایص آن را برمی‌‌شمرد. و بخش سوم به تحلیل محتوایی اثر می‌‌پردازد. در پایان این بخش نکاتی عرضه شده است که به غنای این اثر کمک می‌‌کند. نتیجۀ تحقیق این است که نمی‌‌توان مدعای نویسنده را، که جانسون از طریق ترجمه‌‌های لاتین و فرانسوی از آثار فارسی با سعدی و اثرش آشنا شده و از آن در نگارش راسلاس به‌ویژه از لحاظ ساختار، مضمون، و شیوۀ روایی تأثیر پذیرفته است، قبول کرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

A Critique on the Book Johnson and Sa’di: Two Intimate Strangers

نویسنده [English]

  • Mostafa Hosseini

Assistance Professor of English Literature, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran

چکیده [English]

Johnson and Sa’di: Two Intimate Strangers, written by Helen Ouliaeinia, is a very useful work in the realm of Persian-English comparative literature. It deals with the unorthodox structural and thematic similarities (and somehow differences) between Johnson’s The History of Rasselas, Prince of Abissinia and S’adi's Golestan. She tries to show documentarily that Johnson’s Rasselas has been probably influenced both structurally and thematically by the great Persian poet and writer Sa’di of Shiraz. The present book falls within the realm of the French school of comparative literature, especially “influence studies”. The present paper is composed of three major sections. The first section introduces the author and his seminal book. The second part tries to discuss the book in terms of formal features. Here, typographical errors and some stylistic shortcomings are highlighted. The last section deals with the content of the book. At the end of this part, some points are suggested to enrich the text. To sum up, it is too difficult to accept the author’s claims about Johnsons’ influences.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Johnson
  • Sa’di
  • Comparative Literature
  • Influence Studies
  • Rasselas
  • Golestan
اولیایی‌‌‌نیا، هلن (1398)، سعدی و جانسون؛ دو ناهم‌زبان هم‌دل، تهران: نگاه معاصر.
جانسون، ساموئل (1382)، راسلاس، شاه‌زادۀ سعادت‌‌جوی، ترجمۀ مهناز صادقی، تهران: پرسمان.
جوادی، حسن (1396)، تأثیر ادبیات فارسی در ادبیات انگلیسی، تهران: سمت.
حدیدی، جواد (1393)، از سعدی تا آراگون؛تأثیر ادبیات فارسی در ادبیات فرانسه، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
زرین‌‌کوب، عبدالحسین (1383)، یادداشت‌‌ها و اندیشه‌‌ها، تهران: علمی.
ستاری، جلال (1343)، «مقام سعدی در ادبیات فرانسه»، مهر، س 1، ش 4.
صفاری، کوکب (1357)، افسانه‌‌ها و داستان‌‌های ایرانی در ادبیات انگلیسی، تهران: دانشگاه تهران.
یوست، فرانسوا (1397)، درآمدی بر ادبیات تطبیقی، ترجمۀ علی‌‌رضا انوشیروانی، تهران: سمت.
یوسفی، غلام‌حسین (1398)، گلستان سعدی، تهران: خوارزمی.
 
Jost, François (1974), Introduction to Comparative Literature, Indianapolis: Pegasus Publishers.
Loloi, Parvin (2014), “Emerson and Aspects of Sa'di’s Reception in Nineteenth-Century America 91-116”, in: Sufism and American Literary Masters, Mehdi Aminrazavi (ed.), Albany: State University of New York Press.
Yohannan, John David (1977), Persian Poetry in England and America: A 200-Year History, Delmar, New York: Caravan Books.