نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه جامعه‌شناسی، دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی، دانشگاه تهران

چکیده

چکیده
محققان در مقالۀ حاضر به نقد و تحلیل یکی از آثار محوری فوکو با عنوان باید از جامعه دفاع کرد پرداخته‌اند. در این پژوهش، پس از معرفی کلی اندیشه، روش، و آثار فوکو، عوامل بیرونی تأثیرگذار بر اندیشۀ نویسنده و ساختار اثر بررسی شده‌ است که از جملۀ این عوامل می‌‌توان به تحولات اجتماعی و سیاسی دوران حیات او و اندیشه‌‌های مارکس، وبر، و نیچه اشاره کرد. سپس، به تحلیل درونی اثر پرداخته شده است و نقاط محوری این اثر مانند تحلیل مفهوم قدرت در گفتمان تاریخی ـ سیاسی، ریشه‌یابی این گفتمان، بررسی تحولات آن، مفهوم جنگ، گفتمان نژادی و نژادگرایی دولتی، و انتقال از «قدرت انضباطی» به «زیست‌قدرت» بررسی شده‌‌اند. محققان، در پایان، به نقد و ارزیابی اثر پرداخته‌اند و نقدهایی را از زوایای شکلی، ساختاری، و محتوایی بر این اثر وارد می‌‌دانند که از جملۀ این نقدها می‌‌توان به نبود هماهنگی منطقی درس‌‌گفتارها در برخی نقاط و سردرگمی فوکو در استفاده از مفاهیم سلطه و جنگ برای تحلیل قدرت اشاره کرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The critique and analysis of Foucault’s book: “Society must be defended”

نویسندگان [English]

  • Abdolhosein Kalantari 1
  • Reza Taslimi Tehrani 2

چکیده [English]

The present article intends to critique and analyze one of the central works of Foucault; “Society must be defended”. At first, general thoughts, methods, and works of Foucault have been introduced. Furthermore, we have analyzed the external elements which affected Foucault theories like the social and political events of his life and theories of Marx, Weber, and Nietzsche. Moreover, we have paid attention to internal analysis of abovementioned book and recognized its critical points so concepts like racist discourse, governmental racism, and bio-power have been analyzed.  At last, we have critiqued the form, structure, and content of the book. For instance, in some cases, we face inconsistency between different sections of the book. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Key Words: Michel Foucault
  • Historical Discourse
  • War
  • Bio-Power
  • Racism
منابع
حقیقی، شاهرخ (1383). گذر از مدرنیته، تهران: آگه.
دیویدسون، آرنولد (1380). «دیرینه‌شناسی، تبارشناسی، اخلاق»، در فوکو در بوتۀ نقد، دیوید کوزنزهوی و دیگران، ترجمۀ پیام یزدانجو، تهران: نشر مرکز.
ریتزر، جورج (1380). نظریۀ جامعه‌شناسی در دوران معاصر، ترجمۀ محسن ثلاثی، تهران: انتشارات علمی.
سیدمن، استیون (1388). کشاکش آرا در جامعه‌شناسی، ترجمۀ هادی جلیلی، تهران: نشر نی.
ضیمران، محمد (1378). میشل فوکو، دانش و قدرت، تهران: هرمس.
فوکو، میشل (1378). مراقبت و تنبیه، ترجمۀ نیکو سرخوش و افشین جهاندیده، تهران: نشر نی.
فوکو، میشل (1379). ایران؛ روح یک جهان بی‌‌روح و 9 گفت‌وگوی دیگر با میشل فوکو، ترجمۀ نیکو سرخوش و افشین جهاندیده، تهران: نشر نی.
فوکو، میشل (1385). پیدایش کلینیک، دیرینه‌شناسی ادراک پزشکی، ترجمۀ یحیی امامی، تهران: نقش و نگار.
فوکو، میشل (1388). تاریخ جنون، ترجمۀ فاطمه ولیانی، تهران: هرمس.
فوکو، میشل (1389). تولد زیست‌سیاست، درس‌گفتارهای کلژ دوفرانس 1978-1979، ترجمۀ رضا نجف‌زاده، تهران: نشر نی.
فوکو، میشل (1390 الف). باید از جامعه دفاع کرد، ترجمۀ رضا نجف‌زاده، تهران: رخ‌داد نو.
فوکو، میشل (1390 ب). گفتمان و حقیقت، تبارشناسی حقیقت‌گویی و آزادی بیان در تمدن غرب، ترجمۀ علی فردوسی، تهران: دیبایه.
فوکو، میشل (1391). اراده به دانستن، ترجمۀ نیکو سرخوش و افشین جهاندیده، تهران: نشر نی.
فونتانا، آلساندرو و مائورو برتانی (1390 الف). «موقعیت درس‌‌گفتارها»، پس‌گفتار بر باید از جامعه دفاع کرد، نوشتۀ میشل فوکو، ترجمۀ رضا نجف‌زاده، تهران: رخ‌داد نو.
کلی، مارک (1391). قدرت در اندیشۀ میشل فوکو، ترجمۀ سیدهاشم سلطانی، ساری: روش روشن.
 
Downing, Lisa (2009). The Cambridge Introduction to Michel Foucault‏, Cambridge: Cambridge University Press.
Dreyfus, Hubert, and Paul Rabinow (1982). Michel Foucault: Beyond Structuralism and Hermeneutics, Chicago: University of Chicago Press.
Foucault, Michel (1978). The History of Sexuality, Translated by Robert Hurley, New York: Vintage Books.
Gutting, Gary (2005). Foucault: A Very Short Introduction, Oxford: Oxford University Press.
Smart, Barry (2002). Michel Foucault, New York: Routledge