نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان

چکیده

نگارش و ویرایش اثر ارزندة احمد سمیعی (گیلانی) است که سال‌های متمادی کتاب درسی دانشجویی و اصلی‌ترین متن درسی دانشجویان در آموزش نگارش و ‌درست‌نویسی بوده است. ‌چاپ‌های متعدد و شمارگان زیاد و فراوان چاپ آن گویای اقبال فراوان خوانندگان و مخاطبان بدین اثر بوده است. این کتاب دو بخش عمده دارد: نگارش و ویرایش که سمیعی گیلانی تاحد امکان، با ذکر شاهد و مصداق، نظر و بحث خود را تبیین و اثبات کرده است. عمده‌ترین خطاها و لغزش‌های بخش اول (نگارش) اثر عبارت‌اند از نبود مقدمه، عنوان بخش‌ها به‌صورت جمله، یک‌دست‌نبودن آرایش پاراگراف‌ها، درج و توضیح مدخل‌های غیرنگارشی ـ مقالة تحقیقی، مرجع‌شناسی، وجود بخش تعریف ـ که با اثر نگارشی متناسب به‌نظر نمی‌رسند. خطاهای بخش ویرایش (خطاهای زبانی) عبارت‌اند از نیاوردن دلایل وافی در برشمردن خطاهای زبانی (ویرایش زبانی)، اصرار بر جدانویسی، مغایرت املای کلمات با دستورخط فارسی فرهنگستان. این نوشتار درپی آن است که تاحد امکان همة موارد را با ذکر مصداق و شاهد از اثر نقل کند. روش تحقیق این نوشتار مقایسه‌ای، تحلیلی، و انتقادی است که مطالب خود را به‌شیوة اسنادی و فیش‌برداری گرد آورده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Review of Negaresh and Virayesh

نویسنده [English]

  • Yadollah Nasrollahi

Assistant Professor of Persian Language & Literature, Azarbijan Shahid Madani University, Iran

چکیده [English]

Negaresh  and  Virayesh  is a valuable work of Ahmad Samii (Gilani) which has been a student book,  and a resource for students k for many years in teaching writing and spelling. The numerous prints and a large number of reprints have proved it to be of great interest to readers and audiences. The book has two main parts: Writing and Editing,  in which Samii Gilani has explained and argued as much as possible, citing evidence and arguments. The major errors and slips found in the first section (writing) of the work are: lack of introduction, section titles in sentence form, inconsistent paragraph organization, insertion and explanation of non-writing entries; research paper, reference, definition section. They do not seem appropriate to the writing effect. Editing section errors (mentioning linguistic errors) include: not giving sufficient reasons for enumerating linguistic errors (editing language), insisting on the contradiction of word spellings, separation in spelling contradicting spelling words with the Farsi script. This article seeks to cite as much as possible the evidence of the work. The research method of this paper is comparative, analytical, and critical, the evidence of  which is gathered through documentary and invoice method.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Negaresh and Virayesh
  • Review
  • Formal errors
  • Editing error
ابوالمعالی، نصرالله منشی (1373)، ترجمة کلیله و دمنه، تصحیح و توضیح مجتبی مینوی طهرانی، تهران: امیرکبیر.
استینتون، الزی مایرز (1375)، «ویراستار چگونه آدمی است و چه می‌کند؟»،ترجمة ناصر ایرانی، در: دربارة ویرایش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
ایرانی، ناصر (1375)، «خطرهایی که زبان را تهدید می‌کند»، در: دربارة زبان فارسی، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
باستی ین، لوبد (1375)، «راه و رسم کار با نویسندگان»، ترجمة ناصر ایرانی، در: دربارة ویرایش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
باطنی، محمدرضا (بی‌تا)، «اجازه بدهید غلط بنویسیم»، آدینه، ش 24.
بل، جس (1375)، «در آداب ویراستار یک‌دنده»، ترجمة علی‌محمد حق‌شناس، در: دربارة ویرایش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
بیرشک، احمد (1373)، گاه‌نامة تطبیقی سه‌هزارساله، تهران: بنیاد دانش‌نامة بزرگ اسلامی.
بیهقی، ابوالفضل (1392)، تاریخ بیهقی، مقدمه، تصحیح، تعلیقات، توضیحات، و فهرست‌ها از محمدجعفر یاحقی و مهدی سیدی، تهران: سخن.
پورجوادی، نصرالله (1375) (گردآورنده)، دربارة زبان فارسی، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
پورجوادی، نصرالله (1375) (گردآورنده)، دربارة ویرایش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
حق‌شناس، علی‌محمد (1370)، «نقش‌های دوگانة همزه در ساخت آوایی زبان فارسی»، در: مقالات ادبی، زبان‌شناختی، تهران: نیلوفر.
ذوالفقاری، حسن (1386)، کتاب کار نگارش و انشا، ج 1 - 4، تهران: اساطیر.
سمیعی، احمد (1375)، «آداب ویراستاری»، در: دربارة ویرایش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
سمیعی، احمد (1395)، نگارش و ویرایش، تهران: سمت.
فرشیدورد، خسرو (1363)، عربی در فارسی، تهران: دانشگاه تهران.
معصومی همدانی، حسین (1375)، «بیماری‌های ویراستاری»، در: دربارة ویرایش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
منصوری، رضا (1375)، «چرا و چگونه زبان فارسی باید زبان علمی باشد؟»، در: دربارة زبان فارسی، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
موری، مارک لند (1375)، «پذیرفتن انتقاد و بهره‌گیری از آن»، در: دربارة ویرایش، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.
مولوی، جلال‌الدین محمد (1375)، مثنوی معنوی، ج 5، تهران: توس.
نجفی، ابوالحسن (1387)، غلط ننویسیم، تهران: مرکز نشر دانشگاهی.