نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه باستان‌شناسی دانشگاه مازندران

چکیده

یکی از موضوع‌های بحث‌برانگیز در باستان‌شناسی و هنر جهان اسلام چیستی هنر اسلامی است. پژوهش‌گران متعددی دربارۀ خاستگاه، چیستی، و حوزۀ عمل هنر دوران اسلامی مقاله‌ها و کتاب‌های تخصصی نگاشته‌اند. آن‌چه معیار تمایز اندیشه‌های معاصر در تفسیر هنر به‌معنای اسلامی آن قلمداد می‌شود معطوف‌ به مبانی نظری و چهارچوب‌های تفسیری است که هریک با ره‌یافت‌های گوناگون آن را بررسی کرده‌اند. ره‌یافت‌هایی که به‌واقع، نقش به‌سزایی در بیان منسجم و متقن از پدیده‌های هنری در جهان اسلام داشته‌اند. کتاب هنر اسلامی در زمرۀ کتاب‌های مرتبط با حوزۀ شناخت هنر دوران اسلامی است که با تکیه بر ره‌یافت تاریخی‌نگری به رشتۀ تحریر درآمده است. بررسی این کتاب نشان می‌دهد که باوجود گستردگی حاکمیت سیاسی حکومت‌ها در جهان اسلام، نویسنده توانسته است نمایی کلی از تحولات را در مقیاس محلی عرضه کند؛ به‌طوری‌که با تمرکز بر نقاط مهم جغرافیایی، دستاوردهای هنری مسلمانان را در توالی فرهنگی نظام‌مندی بیان کرده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Reviewing and Criticizing the Islamic Art Book

نویسنده [English]

  • Abed Taghavi

Assistant Professor in Archaeology Department, University of Mazandaran, Iran,

چکیده [English]

 
Argument to Islamic Art is one of the controversial topics in Archaeology and art of Islamic world. Many scholars have written professional articles and books about the origin, function, cognition of art in the Islamic Period. Whatever has caused the definition differences in Islamic art due to different theoretical frameworks and various approaches have been studied so far. These theoretical approaches have been important to coherent presentation of artistic phenomena in the Islamic world. The present book is included as a source book of Islamic art cognition that it has been written based on the Historicism approach. The book has tried to show the important events from the socio-political and cultural evolutions in the Islamic world according to evidence of urban-planning, art, and architecture. The investigation of this book shows that the author has presented general landscape evolutions according to local scale despite the expansion of Islamic governments in political authority. Serious critiques include generalization and descriptive presentation of various events in Islamic world, lack of the determined approach in analyzing the artistic phenomenon, over-focusing on the socio-economic impacts on the production of objects. Finally, this factor has caused that other factors to be ignored.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Islamic art
  • Islamic world
  • Interpretation approaches
  • Historicism
  • Islamic architecture
اروین، رابرت (1388)، هنر اسلامی، ترجمۀ رؤیا آزادفر، تهران: انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و هنر اسلامی.
عرب‌صالحی، خدادوست (1387)، «تاریخی‌نگری و مرزهای دانش»، فصل‌نامۀ اندیشۀ نوین دینی، ش 14.
قیومی بیدهندی، مهرداد (1389)، «بازنگری در رابطۀ میان هنر و عرفان اسلامی برمبنای شواهد تاریخی»، مجلۀ تاریخ و تمدن اسلامی، س 6، ش 12.
کرمی‌پور، حمید (1392)، «بررسی ابعاد اجتماعی آیین فتوت در خراسان از قرن سوم هجری تا قرن ششم هجری»، مجلۀ تحقیقات تاریخ اجتماعی، س 3، ش 1.
گرابار، الگ و دیگران (1389)، معماری اسلامی، ترجمۀ اکرم قیطاسی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و هنر اسلامی.
موسوی گیلانی، سیدرضی‌الدین (1396)، درآمدی بر روش‌شناسی هنر اسلامی، قم: ادیان و مدرسۀ عالی هنر.
هیلن براند، رابرت (1379)، معماری اسلامی، ترجمۀ باقر آیت‌الله‌زاده شیرازی، تهران: روزنه.
 
Amico, R. D. (1989), Historicism and Knowledge, Published in Great Britain Routlege.
Edwards, P. (1967), The Encyclopedia of Philosophy, Macmillan Publishing Co. Free Press New York.