نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار بازنشستۀ علوم‌سیاسی، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران.

چکیده

این مقاله با رویکردی تحلیلی-انتقادی، در باره کتاب "جامعه‌های ماقبل صنعتی یا کالبدشکافی جهان پیشامدرن"، نوشته پاتریشیا کرون، به داوری پرداخته و هدف اصلی آن ارزیابی انتقادی رویکرد نظری و محتوای کتاب است. بنابراین، روش علمی، رویکرد نظری و داده­های تاریخی و تحلیل محتوایی کتاب ارزیابی و نقاط قوت و برجستگی و نقاط ضعف و کاستی‌های آن معرفی می­گردد. برای نیل به هدف، بخش انتقادی مقاله در سه بخش شکلی، روشی، و محتوایی سامان­دهی شده است. کتاب از نقاط قوتی برخوردار است: نویسنده با قوه تخیل قوی، تصویرپردازی دقیق، و تحلیل اجتهادی از شرایط تاریخی ماقبل صنعتی، ویژگی‌های فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی جوامع پیشامدرن را تبیین نموده و نقش و جایگاه سیاست، حکومت، فرهنگ، جامعه، فرد و دین آن را توصیف کرده است. برخی نقاط ضعف اثر عبارت است از: فاقد چارچوب نظری و روش­شناسی است و ارجاع و استناد خاصی به منابع معتبر علمی نشده است.فرایند گذار تدریجی زندگی روستایی از دهکده به شهر تبیین نشده است. دین یک برساخته بشری ارزیابی و سکولاریسم علمی را ترویج می‌کند. نقش خانواده و خانوار در نظام اقتصادی و شیوه تولید پیشامدرن کمرنگ است. نقش علم و پیشرفت علمی بشر دیده نشده است. رویکرد اروپامحوری بر ساختار کتاب حاکم است و اروپا مرکز تحولات تاریخی بشر معرفی می‌شود. نقش استعماری کشورهای اروپایی در جوامع شرقی نادیده انگاشته شده است. انتظار می­رود در چاپ بعدی مقدمه مستند مترجم بخشی از کاستی­های آن را برطرف نماید.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

A Critique of “Preindustrial Communities, or An Anatomy of Pre-Modern World”

نویسنده [English]

  • abbas khalaji

Assistant Professor Emeritus of Political Sciences, Imam Hussein,Tehran,Iran

چکیده [English]

This article is an analytical-critical review of “Preindustrial Communities, or An Anatomy of Pre-Modern World” by Patricia Crone. This study is mainly concerned with the theoretical aspect and the content of the book. Hence, the scientific method, theoretical approach, and historical data, and the content analysis of the book are evaluated, and its strengths, and shortcomings are identified. Accordingly, the critical phase of this study is presented in three sections relating to form, methodology, and content. The strong points of the book relate to the fact that the author retains powerful imagination, precise visualization, interpretive analysis of the preindustrial situation, and the ability to illustrate the cultural, political, social, and economic situations of pre-modern era with an accurate explanation of the positions of politics, government, culture, society, individuals, and religion.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Traditional Society
  • Pre-industrial Society
  • Pre-modern World
  • Industrial Society
احمدوند، شجاع و روح‌الله اسلامی، 1396، اندیشه سیال در ایران باستان، تهران: سمت و شورای تحول
ادیب­زاده، مجید، 1389، مدرنیته زایا و تفکر عقیم: چالش تاریخی دولت مدرن و باروری علوم انسانی در ایران، تهران: ققنوس 1389
آقاجری، سید هاشم، 1389، مقدمه‌ای بر مناسبات دین و دولت در ایران عصر صفوی، تهران: طرح نو.
باربیه، موریس، 1383، مدرنتیه سیاسی، ترجمه عبدالوهاب احمدی، تهران: اگه.
باربیه، موریس، 1384، دین و سیاست در اندیشه مدرن، ترجمه امیر رضایی، تهران: قصیده‌سرا.
بهشتی، سیدعلیرضا، 1395، بنیاد نظری سیاست در جوامع چند فرهنگی (ویرایش دوم، چاپ اول)، تهران؛ انتشارات ناهید.
پولادی، کمال 1384، از دولت اقتدار تا دولت عقل در فلسفه سیاسی مدرن، تهران: نشر مرکز، چاپ دوم.
فوگل، اشپیل، 1380، تمدن مغرب‌زمین، ترجمه محمدحسین آریا، تهران: امیرکبیر، جلد اول.
فوگل، اشپیل، 1380، تمدن مغرب‌زمین، ترجمه محمدحسین آریا، تهران: امیرکبیر، جلد دوم.
کرون، پاتریشیا، 1395، جامعه‌های ماقبل صنعتی، کالبدشکافی جهان پیشامدرن، ترجمه مسعود جعفری، تهران : نشر ماهی.
کنوبلاخ، هوبرت، 1390، جهانی جامعه‌شناسی معرفت، ترجمه کرامت‌اله راسخ، تهران: نشر نی.
گمبل، اندرو، 1381، سیاست و سرنوشت، ترجمه خشایار دیهیمی، تهران: طرح نو.
گیرشمن، رومن، 1384، ایران از آغاز تا اسلام، ترجمه محمد معین، چاپ دوم، تهران: معین.
ممفورد، لوئیز، 1386، مدرنیته و جامعه مدنی در بستر تاریخ، خاستگاه‌ها، دگرگونی او دورنماهای آن، گفتاری در پیدایش، شکل‌گیری و توسعه جامعه مدنی بر گردن: احمد عظیمی بلوریان، تهران: مؤسسه خدمات فرهنگی رسا.
واترز، مالکوم، 1381، مدرنتیه: مفاهیم انتقادی جامعه سنتی و جامعه مدرن/ تألیف هربرت اپنر... [دیگران]، ترجمه منصور انصاری، تهران، نقش جهان.
واینر، فیلیپ پی. 1385، فرهنگ تاریخ اندیشه‌ها؛ مطالعاتی درباره گزیده‌ای از اندیشه‌های اساسی، ترجمه گروه ترجمان، تهران: سعاد، جلد اول.
واینر، فیلیپ پی. 1385، فرهنگ تاریخ اندیشه‌ها؛ مطالعاتی درباره گزیده‌ای از اندیشه‌های اساسی، ترجمه گروه ترجمان، تهران: سعاد، جلد دوم.
واینر، فیلیپ پی. 1385، فرهنگ تاریخ اندیشه‌ها؛ مطالعاتی درباره گزیده‌ای از اندیشه‌های اساسی، ترجمه گروه ترجمان، تهران: سعاد، جلد سوم.
هال استوارت و جان آلن، پیتر بریم و پالا لوییس، 1394، درآمدی بر فهم جامعه مدرن، کتاب دوم: اشکال سیاسی و اقتصادی بر مدرنیته، ترجمه ژیلا ابراهیمی و دیگران، تهران: نشر اگه، جلد دوم.
هال، استوارت و برم گیبن، 1396، درآمدی بر فهم جامعه‌ی مدرن، کتاب یکم: صورت‌بندی‌های مدرنتیه، ترجمه محمود متحد و دیگران، تهران: نشر اگه، چاپ سوم.
یونگ، الکه د. 1390، فرهنگ و اقتصاد؛ در باب ارزش‌ها، علم اقتصاد و کسب و کار بین‌المللی، ترجمه سهیل سمن و زهره حسین‌زادگان، تهران: ققنوس.
 
Corne, Patricia, pre-Industrialsocieties, Anatomy of the pre-modern world, Oneword, oxford, 2006.