نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار روزنامه‌نگاری، دانشکدۀ علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبایی

2 دانشیار، موسسۀ مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم

10.30465/crtls.2021.35181.2152

چکیده

این مقاله با هدف مطالعه‌ای انتقادی بر کتاب «زندگی روزمره تهی‌دستان شهری (۱۳۹۰-۱۳۹۲)» نوشته علیرضا صادقی نوشته شده‌است. کتابی که حاصل پژوهش مقطع دکترای نویسنده است و اولین چاپ آن به پاییز ۱۳۹۷ بازمی‌گردد.  این کتاب از مجموعه آثاری به‎شمار می‌رود که در سنت نظری-روشی آصف بیات نوشته شده و به گفته نویسنده در ادامه کتاب «سیاست‌های خیابانی» بیات که در سال ۱۹۹۷ میلادی نوشته شده، خوانش‎پذیر می‌شود. در این نوشته تلاش کرده‌ایم با رویکردی  توصیفی- تحلیلی به نقد ساختاری و محتوایی کتاب حاضر بپردازیم. حاصل اینکه کتاب به لحاظ ساختاری، وفادار به اصول پژوهشی است و حاوی نتایجی بسیار مهم در شناخت تهی‌دستان شهری در دهه ۹۰. اما با این حال، نتایج حاصل از این مطالعه انتقادی نشان می‌دهد که هرچند اطلاعات و شواهد ارائه شده در کتاب که با روشی مردم‌نگارانه تحلیل شده‌اند، حکایت از عمق و ابعاد گسترده انجام این تحقیق دارند، اما واقعیت این است که کتاب از نمونه اصلی خود یعنی «سیاست‌های خیابانی» پا فراتر نگذاشته ‌است. همچنین بی‌توجهی و کم‌رنگ نشان‎دادن نقش تهی‌دستان در بازتولید موقعیت فرودستی و بی‌نظمی‌های شهری نکته‌ای است که در طراحی و جمع‌بندی کتاب حاضر به چشم می‌خورد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

A Critique on the book "Everyday Life of the Urban Precariat"

نویسندگان [English]

  • Baharak Mahmoodi 1
  • Abbas Varij Kazemi 2

1 Assistant Professor, Department of Journalism, Allameh Tabataba’i University, Tehran, Iran

2 Associate professor, Department of Cultural Studies, Institute for Cultural and Social Studies, Ministry of Science, Research and Technology, Tehran, Iran

چکیده [English]

This article has been written with the aim of critical study on the book "Everyday Life of Urban Precariat (2013-2011)" written by Alireza Sadeghi.  This book is considered as a collection of works written in the theoretical-methodological tradition of Bayat and according to the author, it is readable in the continuation of Bayat's book "Street Policies" which was written in 1997. The results of this critical study show that although the information and evidence presented in the book, which has been analyzed in an ethnographic manner, indicate the depth and breadth of this research, the fact is that the book is one of its original examples of "street politics". He has not stepped beyond. Also, showing the negligence and insignificance of the role of the poor in reproducing the inferiority situation and urban irregularities is a point that can be seen in the design and summary of the present book.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • everyday life
  • The Urban Precariat
  • The City
  • The Resistance
  • neoliberalism
ایثاری، مریم و علی‌رضا شجاعی‌زند(۱۳۹۹)، «زمینه‌ها و فرآیندهای شکل‌گیری زیست غیررسمی زباله‌گردی: مطالعه موردی کارگران افغانستانی در ایران»، بررسی مسائل اجتماعی ایران، دوره دهم، شماره اول، بهار و تابستان ۹۸، ص ۹۵-۶۳
پروین، ستار، محمد رحیم صفری و عبدالحسین کلانتری (۱۳۹۳)، «تجربه روزمره کارگران میادین میوه و تره‌بار:با تأکید بر آسیب‌های اجتماعی»، فصلنامه پژوهشنامه مددکاری اجتماعی،شماره۱، پاییز ۹۳، ص ۲۰۵-۱۷۳
ثقفیان، سپیده (۱۳۹۸)، در تقاطع سنت، فقر و جنسیت: یک مردم‌نگاری چندمیدانه در جنوب شهر تهران، تهران: انتشارات خرد سرخ
جمعی از کارگران پروژه‌ای جنوب (۱۳۹۴)، کارگران پروژه‌ای، کاری از گروه پرسه (processgroup.org)
شهرام‌نیا، امیرمسعود، محمد کوراوند و مرضیه فدایی ده‌چشمه (۱۳۹۹)، «نقش‌پذیری توده‌ها و فرودستان در سه رویداد اجتماعی مهم ایران» ، فصلنامه تخصصی علوم سیاسی، سال شانزدهم، شماره پنجاهم، ص۱۵۱- ۱۷۱
صادقی، علیرضا (۱۳۹۸)، زندگی روزمره تهی‌دستان شهری ، تهران: انتشارات آگاه
غزنویان، محمد (۱۳۹۵)، تأملاتی در باب خارج از محدوده، استکهلم، تابستان ۲۰۱۵، نسخه پی‌دی‌اف چاپ شده در وب‌سایت Praxies.org
فتاحی‌زاده، ابوذر و محمدجواد عبداللهی(۱۳۹۸)، «مسئله عاملیت سیاسی فرودستان در تاریخ فرهنگی: یک مطالعه مقایسه‌ای»، دو فصل‌نامه تاریخ‌نگری و تاریخ‌نگاری،سال بیست و نهم، شماره ۲۳، بهار و تابستان ۹۸، ص ۲۵۴-۲۳۵