نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده

استادیار علوم سیاسی، عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

چکیده

مقاله حاضر ضمن مرور کتاب «دو جستار درباره فلسفه سیاسی فمینیسم» و روند کاریِ سه نویسنده آن که از نظریه‌پردازان فمینیستی هستند، به بررسی رویکردهای رادیکال، لیبرال و جامعه‌گرا در نظریه‌های فمیسنیتی می‌پردازد و در طی این بررسی،، مباحث کتاب را با نگاهی انتقادی مرور می‌کند. همچنین تجدیدنظرطلبی فمینیستی که در جستار دوم کتاب طرح شده است را با نمونه‌هایی از تجدیدنظرطلبی جهان سوم‌گرا و غیرغرب‌گرا مثلا موهانتی در هند و انلویه در مالزی مقایسه می‌کند. حاصل بحث اینکه نظریه فمینیستی طرح‌شده در جستار یکم کتاب اگرچه ادعای عبور از غرب را دارد، ولی به صورت ایدئولوژیک غربی است یعنی باور و جهان‌بینی اروپا- امریکایی دارد. نظریه اجتماعی جستار دوم نیز اشاره فشرده‌ای به ارکان فمینیسم جامعه‌گرا دارد، و با اینکه چندان به حوزه‌های اجتماعی غیرغربی نپرداخته است، زمینه طرح آن در جوامعی که ارکان جامعه مدنی در آنها قوتی دارد، فراهم است. روش انجام پژوهش، توصیفی است و در آن با استفاده از منابع کتابخانه‌ای به دنبال خوانش نقدگونه کتاب هستیم تا نکات مثبت و منفی آن را دریابیم. هدف این مقاله، یافتن نقاط فراز و فرود و به تعبیری درستی و نادرستی ادعاهای نویسندگان کتاب درباره زنان و زنانه‌نگری است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

An introduction and Critique on the Book "Two Essays on Political Philosophy of Feminism"

نویسنده [English]

  • Seyede Motahare Hosseyni

Associated Professor of Payam Noor University, Tehran, Iran

چکیده [English]

This article reviewed the book "Two Essays on Political Philosophy of Feminism", and also overviewed the works of 3 writers of the book and its translator. The writers are feminist theatricians with radical, liberal, and social approaches to feminism, and I critically overviewed their approaches. Then I compared the feminist revision which was discussed in the second essay of the book with some samples of revisionist movements and theories in third-world and non-western communities like theories of Muhanti in India and Enloe in Malaysia. The result of this article is that even if the feminist theory of the first essay claim to pass from just-western feminist theory, ideologically is western yet, which means it believes in European- American worldview. Also, the social theory of the second essay shows the basics of social feminism in summary, yet specialized to western societies, but it can be useful to non-western societies with powerful civil societies. The methodology of this article is descriptive and uses bibliotic resources to review the book critically and see what the forte and poverty of the book's essays. My purpose is to find accessibility, correctness, and incorrectness of the discussion of the book and its writes claims about women and feminism.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Liberal Feminism
  • Radical Feminism
  • Feminist Revision
  • Multiculturalism
  • Post-westernize
آکوچکیان، احمد (1383)، پیش‌نویش منشور جایگاه زن در فرایند توسعه کشور، تهران: مرکز امور مشارکت زنان ریاست جمهوری.
اسمیت، مری جی (تیر و مرداد 1385)، «آیا فمینیسم لیبرال غربی برای زنان خوب است؟» حوراء، شماره 20.
اعزازی، شهلا (1386). فمینیسم و دیدگاه‌ها، تهران: انتشارات روشنگران و مطالعات زنان.
انصاری، منصور (زمستان 1379)، «شهروندی چندفرهنگی، نظریه لیبرالی حقوق اقلیت‌ها»، مطالعات ملی، شماره 6.
بیسلی، کریس (1385)، چیستی فمینیسم؛ درآمدی بر نظریه فمینیستی، ترجمه محمدرضا زمردی، تهران: انتشارات روشنگران و مطالعات زنان.
پاک‌نیا، محبوبه (پاییز 1389)، «لیبرالیسم و فمینیسم لیبرال- رادیکال در سده 19»، مطالعات اجتماعی روانشناختی زنان، سال 8، شماره 2.
پرتال جامع علوم انسانی، نیلوفر مهدیان، www.ensani.ir/fa/91499/profile.aspx
پودراتچی، مصطفی (1380)، مجموعه مقالات کارگاه آموزشی مشارکت زنان، تهران: دانشگاه علامه طباطبایی و مرکز امور مشارکت زنان ریاست جمهوری.
تقی‌لو، فرامرز (بهار 1386)، «تنوع قومی، سیاست چندفرهنگی و الگوی شهروندی: بررسی موردی ایران معاصر»، مطالعات ملی، شماره 35.
توانا، محمدعلی و فرزاد آذرکمند (تابستان 1393)، «سوبژکتیویته زن و رهایی در اندیشه زولیا کریستوا: ایده‌ای برای مشارکت امر نشانه‌ای خلاق در عرصه عمومی نمادین»، زن در توسعه و سیاست، دوره 12، شماره 2.
حبیبی، شهلا و صدرالدین بلادی (1377)، مبنای برنامه ریزی با رویکرد جنسیتی، تهران: ریحانه نبی(ص).
خانه کتاب، نیلوفر مهدیان، www.ketab.ir
خانی، جمیله (1385)، جنسیت و توسعه، تهران: پژوهشگاه مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
ذوالفقاری، ریحانه (۲۵ بهمن ۱۳۹۱)، «معرفی کتاب دو جستار درباره فلسفه سیاسی فمینیسم»، سایت مهرخانه، http://mehrkhane.com/fa/news/5588
رسولی، محمد (18 تیر 1392)، «نگاهی به تاثیر گذارترین آثار سیاسی/ بخش پانزدهم معرفی و نقد کتاب "شهروندی چندفرهنگ" اثر ویل کملیکا»، http://anthropology.ir/node/18779
رودگر، نرجس (1388)، فمینیسم؛ تاریخچه، نظریات، گرایش‌ها، نقد، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات زنان،
فارسیجانی، فاطمه (1372)، پانزدهمین کنفرانس اروپا در زمینه اداره امور دولتی و توسعه پایدار: نقش جامعه زنان در روند توسعه اقتصادی، تهران: سازمان امور اداری و استخدامی کشور.
کار، مهرانگیز (1380)، مشارکت سیاسی زنان؛ موانع و امکانات، تهران: انتشارات روشنگران و مطالعات زنان.
محمدی اصل، عباس (1381)، جنسیت و مشارکت: درآمدی بر جامعه‌شناسی مشارکت سیاسی زنان ایرانی، تهران: انتشارات روشنگران و مطالعات زنان.
ماتلین، مارگارت دبلیو (1390)، روانشناسی زنان، ترجمه شهناز محمدی، تهران: نشر روان.
محمدی، نعیما و علی محمد حاضری، (زمستان 1395)، «تاملی نظری در باب موانع توسعه فمینیسم اسلامی»، مجله جامعه شناسی ایران، دوره 17، شماره 4.
مردیها، مرتضی (تابستان 1384)، « فمینیسم و رمانتیسم»، پژوهش زنان، دوره 3، شماره 2.
مردیها، مرتضی (تابستان 1387)، «مبانی فلسفی فمینیسم رادیکال»، فصلنامه سیاست، دوره 38، شماره 2.
مشیرزاده، حمیرا (1381)، «فمینیسم در عرصه سیاست گفتمان»، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، شماره 57.
منسبریج، جین، سوزان مولر اوکین و ویل کیملیکا (1387)، فلسفه سیاسی فمینیسم، ترجمه نیلوفر مهدویان، تهران: نی.
مولر اوکین، سوزان (۱۵ تیر ۱۳۹۲)، «عقل و احساس در عدالت‌اندیشی»، ترجمه محمد حقانی فضل، فصلنامه ترجمان علوم انسانی، http://tarjomaan.com/archives/1382
نصرت خوارزمی، زهره، فاطمه قاسمپور و حنانه نصرت خوارزمی (زمستان 1399)، «کنش فرهنگی زنان پس از انقلاب اسلامی: تحلیل گفتمان مطالبات فمینیسم اسلامی در جمهوری اسلامی ایران»، مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، دوره 9، شماره 4.
 
Enloe, Cynthia (May 22, 2012), “Militarization, Feminism and the International Politics of Banana Boat”, www,theory-talks.org/2012/05/theory-talk-48.html
Godwin, Jeff & Jams M. Jasper (2015), The social movements reade, Cases and Concepts, third edition, Wiley Blackwell. 
Moller Okin, Susan (Feb 1994), “Gender Inequality and Cultural Differences”, Political Theory, Vol 22, No 1, pp 5-24.
Squires, Judith & Susan Moller Okin (Friday 26 March 2004), “Academic who defined the terms of feminist political theory for three decades”, The Guardian,
www.theguardian.com/news/2004/mar/26/guardianobituaries.highereducation
Tickner, Ann (April 22, 2013), “Tickner on Feminist Philosophy of Science, Engaging the Mainstream, and (still) Remaining Critical in/of IR”,
 www.theory-talks.org/2013/04/theory-talk-54.html
Trei, Lisa & Okin, (Mar 9 2004), “Feminist Political Thinker Dies”, Stanford Report,
http://news.stanford.edu/news/2004/march10/obitokin-310.html
Mansbridge Jane J. (October 26 2021), “Harward Kennedi School of Government”,
www.hks.harvard.edu/about/faculty-staff-directory/jane-mansbridge
Mansbridge, Jane & Susan Moller Okin (1996/1/30), “ Feminism as a Political Movement”,  In: A Companion to Contemporary Political Philosophy, Wiley-Blackwell.
Mansbridge, Jane (July 16 2021),
https://scholar.google.com/citations?user=9CYI9UgAAAAJ&hl=en          
Mansbridge, Jane (Aug 1999), “Should Blacks Represent Blacks and Women Represent Women? A Contingent "Yes"”, The Journal of Politics, Volume 61, Number 3, pp 628–657.
Mansbridge, Jane & Katherine Flaster (Fall 2005), “Male Chauvinist, Feminist, Sexist, and Sexual Harassment: Different Trajectories in Feminist Linguistic Innovation”, American Speech, vol 80, No 3. 
Whittier, Nancy (2015), “Sustaining Commitment among Radical Feminists”, in: Jeff Godwin & Jams M. Jasper, The social movements reade, Cases and Concepts, third edition, Wiley Blackwell. 
Zalewski, Marysia (April 16, 2009), “Unsettling IR, Masculinity and Making IR Theory Interesting (again)”, www.theory-talks.org/2009/04/theory-talk-28.html
http://ksgfaculty.harvard.edu/faculty/cv/JaneMansbridge.pdf
http://queensu.academia.edu/WillKymlicka
http://queensu.academia.edu/WillKymlicka