نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه گیلان

چکیده

نقد ادبی یکی از شاخه‌‌های پژوهشی در حوزة ادبیات است و از دیرباز توجه خاصی به آن شده و همواره به‌‌منزلة راه‌کار و معیاری برای تحلیل، ارزش‌گذاری، و تصحیح متون ادبی به‌کار رفته است. امروزه، با‌توجه‌به گستردگی و تنوع تولیدات ادبی این شاخه از دانش بشری می‌‌کوشد از بیش‌تر یافته‌‌های علمی برای تقویت توان و تسلط خود در انجام وظایف محوله استفاده کند. نکتة بدیع این‌که، آثار نقدی نیز هراز‌گاهی درمعرض نقد و ارزیابی واقع می‌‌شوند. به همین منظور، مقالة حاضر بر آن است تا با خوانشی تحلیلی ـ انتقادی، یکی از کتب نقدی در حوزة زبان و ادبیات عربی را بررسی کند. از‌این‌رو، کتاب دراساتٌ فی الأدب العربی الحدیث، نوشتة محمد مصطفی هداره، برگزیده شد تا ضمن ارائة گزارشی مختصر از محتویات کتاب در دو مقولة شکلی و محتوایی به مواضع قوت و ضعف آن اشاره شود. نتایج نشان می‌‌دهد که کتاب حاضر دربردارندة اطلاعاتی مفید است و با‌توجه‌به پرداختن به دو بخش شعر و نثر گستردگی مطلوبی دارد، اما به‌نظر می‌رسد به‌دلیل نداشتن روشی علمی در نقد و رعایت‌نکردن برخی اصول پذیرفته‌شده در این حوزه، به بازبینی و اعمال تغییرات اساسی نیاز دارد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Critical-Analytical Research on the Book “Research in Contemporary Arabic Literature”

نویسنده [English]

  • Farhad Rajabi

Associate Professor of Arabic Language and Literature, University of Guilan

چکیده [English]

Literary criticism has been considered as one of the branches of research in the field of literature for a long time and has always been used as a method for analyzing, evaluating, and correcting literary texts. This branch of human knowledge nowadays, in view of the breadth and variety of literary productions, requires the use of most scientific findings to strengthen its ability and ability to perform its tasks. It is also noteworthy that these works are also subject to critique and evaluation from time to time. In this regard, the present paper seeks to examine a critique of Arabic language and literature with an analytical-critical reading. The book “Research in Contemporary Arabic Literature” by Mohammad Mostafa Hadara, is a book that has been considered in this article, while presenting a brief account of the contents of the book, we should mention the positions of strength and weakness in two categories of form and content. The results show that the book contains useful information and is well versed in considering two parts of poetry and prose, but it seems that due to the lack of a scientific method in criticizing and not following some principles accepted in this area, it is suggested that some some fundamental changes be made 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Literary Criticism
  • Contemporary Poetry and Prose
  • content
  • Haddareh
احمد، محمد مفتوح (1984)، الرمز و الرمزیة فی الشعر العربی المعاصر، القاهره: دارالمعارف.
جاحظ، ابوعثمان (1988)، الحیوان، المجلد الثانی، بیروت: دارالجیل و دارالفکر.
جحا، میشال خلیل (1999)، أعلام الشعر العربی الحدیث (من أحمد شوقی إلی محمود درویش)، بیروت: دار العودة.
راغب، نبیل (2003)، موسوعة النظریات الأدبیة، القاهره: لونجمان.
سعید، علی احمد (أدونیس) (1992)، الصوفیة و السریالیة، بیروت: دارالساقی.
عتیق، عبدالعزیز (بی‌تا)، فی النقد الأدبی، بیروت: دارالنهضة العربیة.
غنیمی هلال، محمد (بی‌تا)، الرومانتیکیة، القاهرة: نهضة مصر.
فیصل، عرفات (2007)، توظیف الموروث، فصلیة تعنی بنقد الشعر، العدد الثانی، بیروت: دارالنهضة العربیة.
کمال زکی، احمد (1997)، دراساتٌ فی النقد الأدبی، القاهره: لونجمان.
الملائکة، نازک (1997)، دیوان نازک الملائکة، المجلد الثانی، بیروت: دارالعودة.
الملائکة، نازک (1998)، یغیر ألوانه البحر، القاهرة: آفاق الکتابة.
الملائکة، نازک (2007)، قضایا الشعر العربی المعاصر، بیروت: دارالعلم للملایین.
هدارة، محمد مصطفی (1990)، بحوثٌ فی الأدب العربی الحدیث، بیروت: دارالنهضة العربیة.
هدارة، محمد مصطفی (1994)، دراساتٌ فی الأدب العربی المعاصر، بیروت: دارالعلوم العربیة.