انسان شناسی
بررسی و نقد کتاب زبان زنده: درآمدی بر انسان‌شناسی زبان‌شناختی

لیلا اردبیلی

دوره 22، شماره 8 ، آبان 1401، ، صفحه 1-21

https://doi.org/10.30465/crtls.2022.8272

چکیده
  انسان‌شناسی زبان‌شناختی به عنوان یکی از زیرشاخه‌های مهم انسان‌شناسی به دنبال بررسی این مهم است که چگونه زبان به عنوان امری اجتماعی در حیات یک جامعه نقش فعالانه‌ای را ایفا می‌کند و جنبه‌های مختلفی از مناسبات اجتماعی موجود در یک جامعه را رمزگذاری می‌کند. این شاخه از علم که ماهیتی میان‌رشته‌ای دارد تلاش می‌کند تا در عوض بررسی ...  بیشتر

انسان شناسی
تحلیل نسبت تهذیب اجتماعی با انسان اجتماعی؛ نقد کتاب (تهذیب اجتماعی ~ انسان اجتماعی)

سید حسین حسینی

دوره 22، شماره 8 ، آبان 1401، ، صفحه 23-41

https://doi.org/10.30465/crtls.2022.8273

چکیده
  پرسش محوری این پژوهش، تحدید نسبت مفهومی مسألۀ «تهذیب اجتماعی» با «انسان اجتماعی» است تا از این رهگذر بتوان به یکی از مهمترین چالشهای امروز جامعه پیرامون چگونگی تعامل انسان در روابط اجتماعی پیچیده و جدید کنونی پرداخت. بدین‌ترتیب پس از معرفی کلی و چارچوب آراء کتاب «انسان اجتماعی» اثر «دارندرف» و اشارۀ کوتاهی ...  بیشتر

انسان شناسی
زیستن زیر مفهومی واحد به نام "ملّت" نقدی بر کتاب Communities Imagined (جماعت‌های تصوری) اثر بندیکت اندرسون

شیوا علی نقیان

دوره 22، شماره 8 ، آبان 1401، ، صفحه 43-66

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.30462.1814

چکیده
  به تعبیر بسیاری از نظریه پردازان "جماعت های تصوری" یکی از تاثیرگذارترین کتاب‌های انتهای قرن بیستم است. بر اساس آنچه که از بحث اندرسون در این کتاب بر می­آید، ملّیت‌گرایی نوعی آگاهی کاذب متاثر از سرمایه­داری نیست، بلکه حقیقتی است که خود به واسطه­ی یکی از جنبه های مهم ولی فراموش شده­ی سرمایه داری به وجود آمده است. سرمایه داری چاپی ...  بیشتر

انسان شناسی
نقدی بر کتاب «History and theory in anthropology» (تاریخ و نظریه در انسان‌شناسی)

زینب شریعت نیا؛ هادی وکیلی

دوره 22، شماره 7 ، مهر 1401، ، صفحه 1-23

https://doi.org/10.30465/crtls.2022.8128

چکیده
  کتاب «تاریخ و نظریه در انسان‌شناسی»[i] نوشتة الن برنارد (Alan Barnard) پژوهشگر و نویسندة برجستة مطالعات انسان‌شناختی به ویژه انسان­شناسی آفریقای جنوبی از جمله آثار ارزشمند در حیطة انسان‌شناسی است. وی در کتاب حاضر به بررسی ماهیت نظری انسان‌شناسی در طول تاریخ و در بین آراء اندیشمندان و متفکران برجسته­ی این علم و مقایسة میان آن­ها  ...  بیشتر

انسان شناسی
توصیه‌هایی برای انسان‌شناسی ایرانی؛ با تأکید بر نقد و ارزیابی کتاب آدمیان و سرزمین‌ها

پروین قاسمی

دوره 22، شماره 7 ، مهر 1401، ، صفحه 25-41

https://doi.org/10.30465/crtls.2021.30676.1837

چکیده
  این نوشتار درصدد است تا با تمرکز بر یکی از آثار مارگارت مید (Margaret Mead)، انسان‌شناسِ برجستۀ آمریکایی، به اهمیت مغفول ­ماندۀ این آثار در انسان­شناسی معاصر ایرانی بپردازد. طی این نقد و ارزیابی این اثر، بازگشت به اصول و اساس انسان ­شناسی آثار کلاسیک که در ایران کمتر به عنوان منبع درسی معرفی می­شوند، اشاره خواهد شد. در این راستا به ...  بیشتر

انسان شناسی
روان‌شناسی اخلاق و شهودگرایی اجتماعیِ جاناتان هایت؛ مروری انتقادی بر کتاب ذهن درستکار، چرا سیاست و مذهب انسان‌های خوب را از هم جدا می‌کنند؟

پریسا گودرزی؛ محسن شعبانی

دوره 22، شماره 7 ، مهر 1401، ، صفحه 43-63

https://doi.org/10.30465/crtls.2021.36001.2214

چکیده
  روان‌شناسی اخلاق یکی از رشته‌های نوظهور در مطالعات میان رشته‌ای در حوزه فلسفه اخلاق و روان‌شناسی است. روان‌شناسی اخلاق می‌کوشد مرزهای علم و فلسفه را در زمینه روان‌شناسی و اخلاق به هم نزدیک کند. کتاب ذهن درستکار جاناتان هایت  یکی از تأثیرگذارترین آثار در این حوزه است. نویسنده در این اثر کوشیده است مرزهای روان‌شناسی و اخلاق را ...  بیشتر

انسان شناسی
نقد ترجمه و محتوای کتاب انسان خداگونه، تاریخ مختصر آینده Homo Deus: A Brief History of Tomorrow

حامد وحدتی نسب؛ عالیه عبداللهی

دوره 20، شماره 9 ، آذر 1399، ، صفحه 419-444

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.29840.1754

چکیده
  کتاب انسان خداگونه: تاریخ مختصر آینده بخش دوم از سه‌‌گانۀ انسان خردمند، انسان خداگونه، و 21 درس برای قرن 21ام است. در این کتاب، نویسنده (یووال نوح هراری) کوشیده است تا با مروری کلی بر تطور اندیشۀ بشر از آغاز و به‌ویژه پس از انقلاب علمی و ظهور زیرشاخه‌های اومانیسم (لیبرالیسم، سوسیالیسم، و فاشیسم) این گزاره را مطرح کند که خلق اینترنتِ ...  بیشتر

انسان شناسی
چرخش از بدن به‌مثابة امر الهیاتی به‌سوی رویکرد فرهنگی ـ اجتماعی به آن مطالعه‌ای دربابِ درآمدی بر تاریخ فرهنگی بدن در ایران

محمدامیر احمدزاده

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 1-23

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.24904.1508

چکیده
  خوانش فرهنگی ـ اجتماعی یکی از مهم‌‌ترین رویکردهای تاریخ فرهنگی است که در کتابِ درآمدی بر تاریخ فرهنگی بدن در ایران بر آن تأکید شده است. در این نوشتار، بررسی روش‌شناسی و محتوای متن اثر یادشده با این پرسش آغاز می‌شود که بهره‌‌گیری از رویکرد گفتمانی در تاریخ فرهنگی بدن چه تأثیری در نگاه مؤلفان کتاب و خوانش آنان از منابع و رخدادهای ...  بیشتر

انسان شناسی
انسان و اخلاق خلیفه‌گرا بنیان‌های اخلاق عرفانی امام خمینی (ره)

مهدی براتی فر؛ هادی وکیلی

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 25-45

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.30037.1773

چکیده
  نظریه‌های اخلاق هنجاری از سه نوع اخلاق وظیفه‌گرا، اخلاق نتیجه‌گرا، و اخلاق فضیلت‌گرا سخن می‌گویند و مبانی و دیدگاه‌های مربوط به هر سه نوع اخلاق مزبور نزد متفکران مسلمان دیده می‌شود. در این‌جا می‌توان از مفهومی جدید از اخلاق با عنوان «اخلاق خلیفه‌گرا» سخن گفت که برمبنای مماثلت و جانشینی بین انسان و خدا یا به‌تعبیری رب ...  بیشتر

انسان شناسی
انسان‌شناسی فلسفی؛ مدخلی بر انسان‌شناسی ساحتی نقد کتاب انسان‌شناسی فلسفی

سید حسین حسینی

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 69-93

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.5565

چکیده
  این مقاله به معرفی و نقد کتاب انسان‌شناسی فلسفی، اثر هانس دیرکس، می‌پردازد. نویسنده در این کتاب به گزینش متونی حاوی دیدگاه‌های آموزشی در ذیل موضوع بحث پرداخته است که عمدتاً بدون تحلیل جامع و نظام‌‌مندی عمیقی طرح شده‌‌اند. در این مقاله، پس از اشاره به چهار سطح از انسان‌شناسی فلسفی نزد دیرکس و نقد آن، از اهمیت توجه‌ به رویکرد جدید ...  بیشتر

انسان شناسی
نگاهی به کتاب ماندن در وضعیت آخر

اکبر زارع شاه آبادی؛ حمیده شیری محمدآباد

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 95-110

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.20779.1363

چکیده
  چکیدهیکی از الگوهای نظری که در دو دهۀ گذشته باتوجه‌به تغییر پارادایمی در الگوی توسعه و تأکید بر توسعۀ انسانی و اجتماعی بیش‌ازپیش موردتوجه قرار گرفته پرورش انسانی پویاست. درواقع، نوع نگاه به انسان و نوع نیازهای انسان دگرگون شده و پرورش انسانی خوب به‌لحاظ روانی و اجتماعی به یکی از اهداف جوامع تبدیل شده است. یکی از مشهورترین روان‌پزشکانی ...  بیشتر

انسان شناسی
واقعیت‌های سیاسی تحقیق در علوم اجتماعی با تمرکز بر کتاب استعمارزدایی از روش

پروین قاسمی

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 233-249

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.5573

چکیده
  کتاب استعمارزدایی در روش در زمرۀ متون ضداستعماری است که با جهت‌گیری‌‌هایی درقبال انسان‌‌شناسی، تحقیق، و علم به‌تحریر درآمده است. از انسان‌‌شناسی تا تحقیق و علم تازمانی‌که در بطن و گسترۀ حضور استعمار واقع شده بود از منظر نویسندۀ کتاب نکوهش شده‌‌اند. شواهدی از تحقیقات غیرانسانی استعمارگران بریتانیایی در نیوزیلند روی مائوری‌ها ...  بیشتر

انسان شناسی
نقد مبانی انسان‌شناختی سبک زندگی در نظریۀ روان‌شناسی فردنگر آدلر از دیدگاه اسلام

امیر قربان پور لفمجانی

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 251-274

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.22672.1431

چکیده
  سبک زندگی تعیین‌کنندۀ جهت‌گیری انسان به زندگی است است که نخستین‌بار در روان‌شناسی از سوی آلفرد آدلر مطرح شد. دیدگاه انسان‌‌شناختی آدلر بر شکل‌‌گیری مفهوم سبک زندگی اثرگذار بوده است. از نظر آدلر، انسان موجودی اجتماعی است که مهم‌‌ترین انگیزه‌‌اش غلبه بر حقارت و نیل به کمال در زندگی با تکیه بر ارادۀ آزاد است. ‌هم‌چنین، انسان ...  بیشتر

انسان شناسی
فضیلت‌گرایی در تقریری انسان‌شناختی مروری بر کتاب The Subject of Virtue: An Anthropology of Ethics and Freedom فاعل فضیلت؛ انسان‌شناسی اخلاق و آزادی

پریسا گودرزی؛ محسن شعبانی

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 275-291

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.5575

چکیده
  انسان‌شناسی اخلاق یکی از رشته‌های نوظهور در مطالعات میان‌رشته‌ای در حوزۀ فلسفۀ اخلاق و انسان‌شناسی است. کتاب فاعل فضیلت؛ انسان‌شناسی اخلاق و آزادی، نوشتۀ جیمز لیدلاو، یکی از تأثیرگذارترین آثار نوشته‌شده در این حوزه است. نویسنده در این اثر کوشیده است مرزهای انسان‌شناسی و فلسفۀ اخلاق را به یک‌دیگر نزدیک کند. بهره‌گیری مؤلف از ...  بیشتر

انسان شناسی
نقدی بر کتاب Not by Genes Alone ناکافی‌بودن ابتنای انسان‌‌شناسی بر ژن‌ها

علی متولی زاده اردکانی

دوره 20، شماره 7 ، مهر 1399، ، صفحه 293-312

https://doi.org/10.30465/crtls.2020.5582

چکیده
  نوشتار حاضر به نقد و بررسی کتاب ناکافی‌بودن ابتنای انسان‌‌شناسی بر ژن‌ها، نوشتۀ پروفسور پیتر ریچرسون و پروفسور رابرت بوید، اختصاص دارد. در این مقاله، با مقدمه‌‌ای بر ‌‌مسئلۀ علوم انسانی در جهان و ایران به بررسی ابعاد مختلف این موضوع می‌پردازیم و نقش عوامل زیستی و ژنتیک در شکل‌‌‌گیری رفتار و فرهنگ را مطرح می‌کنیم و سپس به نقد ...  بیشتر